Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Adrodd am iaith a gyhoeddwyd

Published

on

adroddCAFODD YR adroddiad ei lunio gan grŵp gorchwyl a gorffen a ffurfiwyd gan y Gweinidog. Elin Rhys oedd Cadeirydd y grŵp hwn. Gofynnwyd i’r grŵp ystyried sut y gallai defnyddio’r Gymraeg a hefyd ddwyieithrwydd gynorthwyo busnesau i dyfu a hefyd hybu datblygu economaidd a sut y gallai datblygu economaidd gynyddu’r defnydd o’r Gymraeg.

Mae’r adroddiad yn cynnwys 27 argymhelliad. Mae’n ategu’r ffaith fod yr iaith Gymraeg yn ganolog o ran creu amgylchedd busnes sefydlog a ffafriol, ac mae’n tanlinellu pwysigrwydd hyrwyddo sgiliau a buddsoddi mewn seilwaith economaidd gan gynnwys trafnidiaeth a thechnoleg gwybodaeth. Mae’r argymhellion yn ymdrin â nifer o feysydd cyfrifoldeb gweinidogol a sefydliadol.

Wrth ddiolch i Elin Rhys a’r Grŵp am eu hadroddiad dywedodd Mrs Hart:

“Gofynnwyd i’r Grŵp ystyried yr opsiynau ym maes datblygu economaidd a’r Gymraeg a fyddai’n helpu i greu swyddi, twf economaidd ac yn cynyddu’r defnydd o’r Gymraeg. Gofynnwyd hefyd iddynt ychwanegu at yr arferion da sydd eisoes yn digwydd i wneud argymhellion realistig, ymarferol a chyraeddadwy.

“Bydd y gwaith yn dechrau yn awr i asesu effeithiau a chostau posibl yr argymhellion. Cyhoeddir yr adroddiad ar wefan Llywodraeth Cymru i wneud sylwadau arno. O ran y camau nesaf, mae rhai o’r argymhellion yn cwmpasu nifer o bortffolios gweinidogol ac rwyf wedi ysgrifennu at fy nghyd-aelodau o’r Cabinet am y materion hyn.

“Mae rhai o’r argymhellion yn gofyn am ddull gweithredu seiliedig ar ardal benodol, a byddaf yn ysgrifennu at Gadeiryddion yr Ardaloedd Menter a’r Dinas-ranbarthau i dynnu eu sylw at yr adroddiad. Byddaf yn ysgrifennu hefyd at Ardal Twf lleol Dyffryn Teifi yn gofyn iddyn nhw wneud sylwadau am ganfyddiadau’r adroddiad.”

Ychwanegodd y Gweinidog y bydd yr holl sylwadau a chyfraniadau’n cael eu cymryd i ystyriaeth yn ymateb Llywodraeth Cymru i’r adroddiad. Bwriedir cyhoeddi’r ymateb cyn Toriad yr Haf.

Dywedodd Elin Rhys:

“Mae cysylltiad annatod rhwng y Gymraeg a’r economi, swyddi, cyfoeth a lles cymunedau. Wrth i’r economi geisio adfer ar ôl un o’r dirwasgiadau bydeang gwaethaf erioed roedd hi’n briodol sefydlu’r grŵp hwn er mwyn cynghori ar y cysylltiad hwn a hefyd sut y gallwn fanteisio arno a’i ddatblygu ymhellach er budd pawb.

“Rydym wedi canolbwyntio ar geisio sicrhau canlyniadau positif i’r iaith ac ar feithrin datblygiad economaidd. Mae ein hargymhellion yn eang eu cwmpas, yn adeiladu ar arferion da, yn ymateb i’r dystiolaeth a gyflwynwyd ac yn deillio o drafodaethau diflino a manwl o fewn y Grŵp.”

Bu’r Grŵp yn cynnal sesiynau tystiolaeth lafar, gwnaethpwyd cais agored am dystiolaeth a chynhaliwyd cyfweliadau gyda busnesau lleol hefyd. Roedd hyn oll yn llywio’r gwaith o lunio’r adroddiad a’r argymhellion.

Cafodd y grŵp ei sefydlu, a chafodd yr adroddiad ei lunio, mewn ymateb i ymrwymiad yn Strategaeth y Gymraeg Llywodraeth Cymru ar gyfer 2012-2017, sef Iaith fyw: Iaith byw, i ddatblygu strategaeth glir er mwyn elwa i’r eithaf ar y Gymraeg fel ased economaidd.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Cymraeg

Cerddwyr Cylch Teifi

Published

on

ER GWAETHAF y rhagolygon gwael a chawodydd trwm, cafodd ugain Cerddwr dewr daith arbennig iawn gyda Dafydd Davies yn ardal Cwm Alltcafan, Pentre-cwrt ym mis Tachwedd. Roedd y coed hydrefol a’r ‘afon ddofn’ yr un mor hardd â’r Cwm ym mis Mehefin yng ngherdd enwog T.Llew Jones. Dysgon ni am yr hen reilffordd, cerdded trwy hen dwnnel, a chlywed am y ffatrïoedd gwlân. Aeth rhai ohonom ymlaen wedyn i gymdeithasu dros luniaeth yn Nhafarn y Daffodil.
Fis Rhagfyr 14eg, bydd Howard Williams yn ein harwain ar Aber Afon Teifi, gan adael maes parcio’r Jiwbilî rhwng Patch a Gwbert (SN163 493; Cod post SA43 1PP) am 10.30yb. Byddwn yn dilyn taith gylch o ryw ddwy awr a 2.75 milltir. Awn wrth ochr yr heol trwy Gwbert a lan y bryn i gyfeiriad y Ferwig, ar hyd y ffordd tuag at y Clwb Golff, dros y cwrs ar lwybr cyhoeddus, lawr i Waungelod a Nant y Ferwig ac yn ôl ar hyd yr heol. Mae palmant neu lwybr ar gael wrth ochr yr heol hon drwy gydol y daith. Bydd esgyniad o ryw 270 troedfedd ond ddim sticlau. Bydd ychydig o fwd ar ran fechan o’r daith. Bydd y pwyntiau o ddiddordeb yn cynnwys New Brighton; Plasty Towyn a’r beirdd; Ynys Aberteifi, ei llygod a’i llongddrylliadau; bywyd gwyllt yr aber; Pen yr Ergyd; a golygfeydd trawiadol. Gallwn gymdeithasu dros luniaeth wedyn yng Ngwesty Gwbert (wrth y fynedfa sy’n arwain at faes parcio Gwesty’r Cliff.)
Yn y flwyddyn newydd, dydd Sadwrn 11 Ionawr 2020, bydd Gareth a Mer Evans yn ein harwain yn ardal Hermon a’r Glog. Byddwn yn gadael maes parcio Capel Hermon, Hermon (ger Crymych) (SN 211 319; Cod Post SA36 0DS) am 10:30. Awn ar daith glocwedd hamddenol o ryw 2 filltir ar ffyrdd caled; cerddwn i lawr i’r Glog, trwy’r pentref, lan i heol dawel arall sy’n dod â ni’n ôl i’r man cychwyn. Fydd dim sticlau na llethrau serth. Cawn glywed am Chwarel y Glog, mwyngloddiau plwm Llanfyrnach, a’r rheilffordd.
A bydd cyfle i gymdeithasu dros luniaeth wedyn yng Nghegin Bella, Canolfan Hermon.
Darllenwch fanylion y teithiau i sicrhau eich bod yn ddigon abl i’w chyflawni heb oedi’n ormodol; dewch â dillad addas, yn enwedig esgidiau sy’n gymwys i dir gwlyb ac anwastad; a chymerwch ofal arbennig wrth groesi ffyrdd ac wrth gerdded ar hyd ffyrdd heb balmant neu ar lethrau serth. Os nad ydych chi wedi cerdded gyda ni o’r blaen, cysylltwch i gael y manylion llawn ac i ddod ar y rhestr bostio: philippa.gibson@gmail.com 01239 654561
Manylion bras ein teithiau nesaf:
D.S. Dylai’r codau post fod yn agos i’r lle iawn, ond yn aml ni fyddant yn dangos yr union le.
14 Rhagfyr: Aber Afon Teifi
Gadael maes parcio’r Jiwbilî rhwng Patch a Gwbert
(SN163 493; Cod post SA43 1PP) am 10.30yb.
Arweinydd: Howard Williams
11 Ionawr: Hermon / Y Glog (ger Crymych)
Gadael maes parcio Capel Hermon, Hermon
(SN211 319; Cod post SA36 0DS) am 10.30yb.
Arweinwyr: Gareth a Mer Evans
8 Chwefror: Ardal Abergwaun
Gadael maes parcio’r dref, Y Wesh (tâl)
(SM 954371; SA65 9NG) am 10.30yb.
Arweinydd: Siân Bowen

Continue Reading

Community

Do you need new food waste and glass recycling boxes?

Published

on

IF YOU’RE A PEMBROKESHIRE householder and need a replacement food waste caddy (large and/or small) or a new recycling box for glass, then there are numerous local pick-up points where you can collect them for free.

The collection points are listed at https://www.pembrokeshire.gov.uk/waste-collections/replacement-bags-and-boxes

They are available at the following locations (opening times vary):

Leisure centres: Crymych, Fishguard, Haverfordwest, Milford Haven, Pembroke, Tenby and St Davids.

Libraries: Milford Haven, Neyland, Saundersfoot, Glan-yr-Afon in Haverfordwest, Tenby.

Customer service centres: North Wing (County Hall, Haverfordwest), Argyle Street (Pembroke Dock).

Other locations: Cilgerran Post Office, Costa Coffee at Milford Waterfront, Narberth (Bloomfield Community Centre), Newgale shop (MM Carter Gardens & Leisure), Newport Post Office, Pembroke Town Hall, Tenby Town Council, Thornton Business Park (Council depot), St Davids City Hall, and St Dogmaels Post Office.

The Council has collected food waste and glass for recycling from the kerbside for several years. These collections are now weekly and continue under the new scheme, which also collects the following:

• blue box (paper)
• blue re-usable bag (card and cardboard)
• red re-usable bags (plastic pots, tubs, bottles and trays, cartons, and metal packaging – cans, tins and foil trays.

Please note that more than half of the households in the county have new collection days. Check your personalised calendar (posted out in October) if you’re unsure of your collection day. You can also view www.pembrokeshire.gov.uk/kerbside-collection/next-waste-and-recycling-collection

Please note that containers need to be presented at the kerbside by 6:30am, as collection times are also changing.

Grey refuse bags have replaced the traditional black refuse sacks. Three grey bags will be collected once every three weeks. Larger families (six and over) can register for extra (green) bags at www.pembrokeshire.gov.uk/waste-changes

• The Council urges anyone with queries about the new service to view FAQs and other information at www.pembrokeshire.gov.uk/waste-changes

If this doesn’t answer your query, please email enquiries@pembrokeshire.gov.uk

All email enquiries are being logged but acknowledgement emails are not being sent. However, queries are being dealt with. Please don’t send a follow-up email as it adds to the volume of messages received.

For further information, please contact Anna Wilson, Press and PR Officer, on 01437 775855. The Council’s press releases are also available on the Authority’s website: www.pembrokeshire.gov.uk/newsroom

A OES ANGEN BLYCHAU AILGYLCHU GWASTRAFF BWYD A GWYDR NEWYDD ARNOCH CHI?

Os ydych yn byw yn Sir Benfro ac mae angen blwch gwastraff bwyd (mawr a/neu fach) neu flwch ailgylchu gwydr newydd arnoch, gallwch eu casglu nhw am ddim o nifer o fannau yn lleol.

Rhestrir y mannau casglu fan hyn: https://www.sir-benfro.gov.uk/casglu-gwastraf/casglu-gwastraff

Maen nhw ar gael yn y lleoliadau canlynol (amseroedd agor amrywiol):

Canolfannau hamdden: Crymych, Abergwaun, Hwlffordd, Aberdaugleddau, Penfro, Dinbych-y-pysgod a Thyddewi.

Llyfrgelloedd: Aberdaugleddau, Neyland, Saundersfoot, Glan-yr-Afon yn Hwlffordd a Dinbych-y-pysgod.

Canolfannau gwasanaethau cwsmeriaid: Adain y Gogledd (Neuadd y Sir, Hwlffordd), Stryd Argyle (Doc Penfro).

Lleoliadau eraill: Swyddfa Bost Cilgerran, Costa Coffee Glannau Aberdaugleddau, Arberth (Canolfan Gymunedol Tŷ Bloomfield), siop Newgale (MM Carter Gardens & Leisure), Swyddfa Bost Trefdraeth, Neuadd y Dref Penfro, Cyngor Tref Dinbych-y-pysgod, Parc Busnes Thornton (canolfan y Cyngor), Neuadd y Ddinas Tyddewi, a Swyddfa Bost Llandudoch.

Mae’r Cyngor wedi casglu gwastraff bwyd a gwydr i’w ailgylchu wrth ymyl y ffordd ers blynyddoedd. Bydd y casgliadau hyn yn parhau bob wythnos o dan y cynllun newydd. Mae’r Cyngor hefyd yn casglu’r canlynol:

• blwch glas (papur)
• bag glas amldro (cerdyn a chardfwrdd)
• bagiau coch amldro (potiau, tybiau, poteli a hambyrddau plastig, cartonau a deunyddiau pacio metel – caniau, tuniau a hambyrddau ffoil)

Sylwer, mae gan dros hanner aelwydydd y sir ddiwrnodau casglu newydd.

Gwiriwch eich calendr personol (a bostiwyd atoch ym mis Hydref) os nad ydych yn siŵr o’ch diwrnod casglu.

Yn ogystal, gallwch wirio’r dyddiad fan hyn:
https://www.sir-benfro.gov.uk/casglu-gwastraf/casglu-gwastraff

Mae bagiau gwastraff lliw llwyd wedi disodli’r sachau lliw du traddodiadol. Byddwn yn casglu tri bag lliw llwyd unwaith bod tair wythnos.

Gall teuluoedd sy’n cynnwys o leiaf chwe unigolyn gofrestru ar gyfer bagiau (gwyrdd) ychwanegol yn: https://www.sir-benfro.gov.uk/newidiadau-gwastraff

Mae’r Cyngor yn annog unrhyw un sydd ag ymholiadau am y gwasanaeth newydd i ddarllen y Cwestiynau Cyffredin a gwybodaeth arall ar https://www.sir-benfro.gov.uk/newidiadau-gwastraff

Os nad yw hynny’n ateb eich ymholiad, anfonwch neges e-bost at enquiries@pembrokeshire.gov.uk

Mae’r Cyngor yn cofnodi pob ymholiad e-bost, er nad ydym yn anfon negeseuon e-bost i gydnabod ein bod wedi eu derbyn. Fodd bynnag, rydym yn delio â phob ymholiad. Peidiwch ag anfon negeseuon e-bost dilynol oherwydd bydd hynny’n ychwanegu at nifer y negeseuon mae’r Cyngor yn eu derbyn.

Am ragor o wybodaeth, cysylltwch ag Anna Wilson, Swyddog y Wasg a Chysylltiadau Cyhoeddus, ar 01437 775855. Mae datganiadau i’r wasg y

Continue Reading

Cymraeg

Pleser o’r Mwyaf

Published

on

DEWCH i’r Man a’r Lle yn Aberteifi i wrando ar wyth o fawrion y genedl yn cyflwyno pum peth sydd yn datgelu rhywbeth am eu hanes eu hunain, boed hynny ar ffurf hoff gerddi a darnau o ryddiaith neu wrthrychau sydd ag arwyddocâd personol.

Byddwn yn cwrdd yn fisol (heblaw Rhagfyr) rhwng Hydref a Mehefin i godi arian tuag at Eisteddfod Genedlaethol Ceredigion.

Cynhelir y cyfarfod cyntaf ar ddydd Sadwrn, 19 Hydref am 11yb tan 12.30yp yng nghwmni’r Prifardd Idris Reynolds.

Tocynnau wrth y drws £5. Te, coffi a chacen £1.

Am fwy o wybodaeth cysylltwch â Natalie Morgan (ebost: njm84@outlook.com), Helen Thomas (helenteifi@outlook.com) neu Richard Vale (riv1@aber.ac.uk).

Fe fydd y cyfarfodydd hyn yn addas i ddysgwyr profiadol, a byddwn yn paratoi taflenni geirfa i chi.

Dewch yn llu i gefnogi’r Brifwyl trwy joio mas draw!

Continue Reading
News6 hours ago

National Lottery gives £63m to Pembrokeshire over 25 years

THE National Lottery celebrates its 25th Birthday today and charities and community groups in Pembrokeshire are marking the incredible impact...

News11 hours ago

Rosemarket: St Leonards Park man to appear in court on rape charge

A 40-YEAR-OLD man is due to appear at Haverfordwest Magistrates’ Court today (Nov 20) after being charged with rape. Christian...

News23 hours ago

Coastguard help Fisheries Officer with Sandy Haven fishing net

MEMBERS of the public contacted the coastguard to complain about a fishing net across Sandy Haven beach on Sunday. The...

News24 hours ago

‘Fag butt police’ are allowed to operate on Port land, Authority confirms

ENVIRONMENTAL ENFORCEMENT OFFICERS from Pembrokeshire County Council are legally allowed to enter land owned by the Port of Milford Haven...

News1 day ago

Farmers market celebrates 20 years

ONE of the longest-running markets in Wales, Haverfordwest Farmers Market is celebrating its 20th birthday. “We are incredibly proud that...

News1 day ago

Chip shop boss Geoffrey Bran was cleared of murdering his wife

A BUSINESSMAN accused of murdering his wife at the chip shop they ran together has been cleared of all charges...

News2 days ago

Firefighters tackle blaze at St Clears

A FIRE broke out in a commercial garage at Lower St Clears this morning (Monday). Firefighters were called to the...

News2 days ago

Haverfordwest man accused of robbing a teenage boy

A HAVERFORDWEST man is to stand trial accused of trying to rob a 13-year-old boy. Ry Robert Williams, aged 27,...

News5 days ago

Residents invited to a Pembroke Tunnel drop-in event

NETWORK RAIL is inviting residents to a drop-in event to find out more about essential maintenance work at Pembroke Tunnel,...

News5 days ago

“We have a duty to win” says Crabb at campaign launch

STEPHEN CRABB has launched his 2019 General Election campaign, highlighting the ‘duty and responsibility’ the Party has to win. The...

Popular This Week