Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Datblygu dyfodol ar gyfer doniau Cymru

Published

on

Hijras: galeidosgopaidd i mewn i fywydau dirgel a chreulon cymuned drawsryweddol

MAE’R garfan ddiweddaraf hon ar lyfrau Ffilm Cymru Wales yn dangos sbectrwm eang o storïau gan leisiau amrywiol; mae pob un o’r prosiectau yn cynnwys menyw yn brif gymeriad neu’n gyd-brif gymeriad, a chydag o leiaf un fenyw yn y tîm creadigol craidd; mae bron i hanner yn cynnwys doniau BAME a/neu LGBTQ yn rôl yr awdur, y cyfarwyddwr neu’r cynhyrchydd, yn ogystal â chynrychiolaeth ar y sgrin; ac mae 40% o’r prosiectau yn yr iaith Gymraeg.

Wrth gyflwyno’r dyfarniadau datblygu newydd hyn, meddai Kimberley Warner, Pennaeth Busnes Creadigol Ffilm Cymru Wales, “Mae Ffilm Cymru Wales yn falch i fedru denu rhai o’r doniau mwyaf cyffrous a gwreiddiol ym myd creu ffilm yng Nghymru. Gwelsom gynnydd o 300% yn nifer y prosiectau datblygu sy’n bwrw ymlaen i gael eu cynhyrchu dros y tair blynedd diwethaf, ac mae llawer o’r diolch am hynny i’n system Magnifier sy’n cefnogi doniau, yn ogystal â’n hymrwymiad i ddiwylliant ffilm cynhwysol.”

Lluniwyd dull Magnifier Ffilm Cymru Wales i helpu’r cyfranogwyr i nodi ac adeiladu eu cynulleidfaoedd a’u ffrydiau refeniw gan gychwyn ar gamau datblygu cynharaf y prosiect, a’u hannog i fanteisio’n llawn ar eu syniadau.

HIJRA

Dyma naid liwgar, galeidosgopaidd i mewn i fywydau dirgel a chreulon cymuned drawsryweddol hynaf y byd. Mae’r Hijra yn Delhi ar fin ailddiffinio eu hunaniaeth wrth i gyfreithiau newydd ac ymgyrchydd penderfynol ddechrau creu cynnwrf. Yn y prosiect hwn, mae’r cyfarwyddwr Indiaidd-Gymreig, Ila Mehrotra Jenkins, a’r cynhyrchydd Andrew Smith yn symud i fyd ffilmiau dogfen hir, wedi iddynt fod yn cydweithio ar lawer o ymchwiliadau a rhaglenni dogfen oriau brig o ansawdd uchel ar gyfer BBC4, Channel 4, ITV a Vice News.

HOW BLACK MOTHERS SAY I LOVE YOU

Yn seiliedig ar ddrama lwyfan lwyddiannus Trey Anthony, mae’r ddrama ddeifiol hon yn dilyn hanes gweithwraig gymdeithasol lesbiaidd ddu sy’n dychwelyd i’w t enedigol i ddod i delerau â’i mam sydd ar ei gwely angau. Mae’r wneuthurwraig ffilm Gymreig-Ganadaidd, Carys Lewis, ar waith ag addasu’r sgript i’r sgrin ar y cyd â Trey Anthony, a Clement Virgo (Greenleaf, The Wire) fydd yn cyfarwyddo. How Black Mothers Say I Love You fydd ffilm hir gyntaf Carys Lewis, yn dilyn ei ffilmiau byr, Stuffed ac Afiach a gefnogwyd gan Ffilm Cymru Wales a RHWYDWAITH BFI. Mae Lewis hefyd yn un o gydsylfaenwyr cydweithfa SHIFFT Female Filmmakers, ac yn ddiweddar fe’i penodwyd yn Wneuthurwraig Ffilm Breswyl gyntaf Opera Cenedlaethol Cymru.

THE PROMISEM

Yn dilyn ei ffilm hir gyntaf ysgytwol, The Passing / Yr Ymadawiad, mae cyfarwyddwr Y Gwyll / Hinterland yn cyflwyno’r ffilm arswyd gyfnod seicolegol hon. Mewn cymuned arunig yng nghanolbarth Cymru ym 1890, caiff merch ifanc, Mari, ei hystyried yn hwren wedi iddi ddod i gyswllt ag ysgolfeistr gwadd. Wrth i’r gymuned droi’n greulon yn erbyn Mari, dyma hi’n troi ar y Diafol i’w helpu i dalu’r pwyth. Mae’r cynhyrchydd Ed Talfan a’r cyfarwyddwr Gareth Bryn yn gweithio gyda’r awduron Caryl Lewis a Mark Andrew; yn ddiweddar, bu’r tîm yn cydweithio ar gyfres ddrama 8 rhan Severn Screen, Craith / Hidden. Cyd-grëwyd y gyfres gan Mark Andrew ac Ed Talfan a chaiff ei darlledu gan y BBC yn nes ymlaen eleni.

RHIANNON

Y modd yr aeth awdurdod pwerus, di-hid, ati i foddi Tryweryn yw’r cyd-destun ehangach i’r prosiect hwn, wrth i un ddynes wynebu torcalon personol a phenodol iawn yng nghanol y distryw. Stori Gymraeg o golled a bregusrwydd yw Rhiannon, sy’n cael ei hysgrifennu gan Manon Eames, a hithau wedi derbyn clod y beirniaid am ei nofel a’i drama lwyfan, Porth y Byddar. Bethan Eames (Eldra, Cwcw) fydd yn cynhyrchu, a bydd Roger Williams (Bang) yn Gynhyrchydd Gweithredol.

TREMBLE

Dyma ffilm gyffro ddwyieithog yn seiliedig ar hanes gwir Henry Tremble, bwtler yn Sir Gaerfyrddin a gynllwyniodd i lofruddio ei gyflogwr a’i deulu un diwrnod ym 1876. Dyma ffilm hir gyntaf yr awdur-gyfarwyddwr o Gymru, Tracy Spottiswoode, ac mae hefyd yn archwilio cyfleoedd i gyfuno theatr byw a ffilm gan ddefnyddio technoleg ymdrochol. Caiff Tremble ei chynhyrchu gan Kathy Speirs, Moon Dogs.

Cymraeg

Anturiaethau Aeron yn y Sioe Frenhinol

Published

on

PROFIAD newydd sy’n wynebu’r cyflwynydd Aeron Pughe yn y Sioe Frenhinol eleni wrth iddo fentro o’r sied gneifio i grwydro’r maes. Yn rhan o griw sylwebu Y Sioe 2018 ar S4C, bydd Aeron yn canolbwyntio ar yr ardaloedd ffwr a phlu, y geifr a’r moch.

“Dwi’m yn siŵr os mai promotion ydi o neu be’,” meddai Aeron. “Y cneifio dwi wedi bod yn sylwebu arno ers tua phum mlynedd, ond, o’r diwedd, dwi wedi ennill yr hawl i gael mynd allan ar gamera byw.

“Dydw i ddim wedi gwneud gymaint â’r ardaloedd hyn yn y gorffennol. Mae ‘na ddigon o geiliogod ym Machynlleth, ac ambell i fochyn a hwch, ond dim fath â’r rhai yn y Sioe!”

Bydd Aeron yn manteisio ar y cyfle i ymweld ag amryw o fannau gwahanol ar faes y Sioe eleni gan gynnwys yr ardal Goedwigaeth, y Peiriannau a chornel gyfarwydd iawn iddo, y Ffermwyr Ifanc.

“Ro’n i’n rhan o Glwb Ffermwyr Ifanc Bro Ddyfi pan oeddwn i’n ddigon ifanc i fod yn aelod, ac wedi helpu ar ôl hynny,” meddai. “Y rheswm dwi’n cyflwyno heddiw ydi oherwydd y Ffermwyr Ifanc. Mae’n neis iawn ‘mod i’n gallu mynd yn ôl yno i hyrwyddo a chyfweld â phobl o’r mudiad.”

Mi fydd Aeron yn ymuno â sawl wyneb cyfarwydd ar dîm sylwebu’r Sioe eleni, gyda Nia Roberts yn angori’r cyfan bob diwrnod o 9.00 y bore. Yr enwog Dai Jones, Llanilar fydd yn cadw llygad ar y gwartheg, Meinir Howells ar y defaid ac yn sylwebu o’r sied gneifio fydd Alun Elidyr.

Heledd Cynwal a David Oliver fydd yn sylwebu o’r Prif Gylch, gyda ffrwd fyw ar gael ar-lein ar gyfer holl gystadlaethau’r Cylch.

Bydd sylwebaeth Saesneg ar gael ar gyfer holl raglenni’r dydd ac isdeitlau Saesneg ar y rhaglenni uchafbwyntiau gyda’r nos wedi’u cyflwyno gan Ifan Jones Evans.

Bydd Ifan hefyd yn mwynhau cynnwrf y maes ar y nos Sul cyn y Sioe mewn rhaglen ragflas fydd yn edrych ymlaen at yr wythnos ac yn darlledu o Foliant y Maes.

Noddir cyfres Y Sioe 2018 gan Goleg Meirion Dwyfor, Glynllifon.

Continue Reading

Cymraeg

Prosiect Maelgi: Cymru

Published

on

Aber Afon Dyfi: Ardal yn cael eu harolygu

MEWN gwaith cyffrous ar y cyd rhwng pysgotwyr a chadwraethwyr, mae prosiect newydd oddi ar arfordir Cymru yn lansio heddiw, 17 Gorffennaf 2018, sy’n canolbwyntio ar chwalu hyd bygythiadau a hanes y maelgi (Squatina squatina), sef rhywogaeth sydd mewn perygl difrifol.

Gofynnir i bysgotwyr, plymwyr, plant ysgol a’r rhai hynny dros 60 mlwydd oed – a phawb arall – gymryd rhan yn y prosiect arloesol newydd hwn sy’n anelu at ddiogelu’r rhywogaeth unigryw hon, a oedd i’w gweld yn helaeth yn nyfroedd Cymru ar un adeg.

Bydd ‘Prosiect Maelgi: Cymru’, dan arweiniad yr elusen gadwraeth ryngwladol Cymdeithas Sŵolegol Llundain (ZSL) a Cyfoeth Naturiol Cymru (CNC), yn cael ei gynnal ochr yn ochr â deuddeg sefydliad partner arall. Nod y prosiect yw rhoi sylw i un o siarcod prinnaf y byd, trwy weithio gyda phum cymuned arfordirol ledled Cymru. Bydd data a gasglwyd o atgofion cymunedau, ymchwil hanesyddol, gwybodaeth pysgotwyr ac arolygon gwyddoniaeth dinasyddion yn helpu i adeiladu dealltwriaeth well a chynllun cadwraeth ar gyfer y rhywogaeth.

Dywedodd Joanna Barker, Rheolwr Prosiectau Morol a Dŵr Croyw yng Nghymdeithas Sŵolegol Llundain: “Mae gennym gyfle cyffrous i ddeall a gwella statws maelgwn yng Nghymru, sydd o bosibl yn un o’r cadarnleoedd olaf ar gyfer y siarc anhygoel hwn. Rydym yn gobeithio y bydd ein dull o gyfuno cadwraeth a gwyddoniaeth gymdeithasol yn helpu i ddarparu buddion i boblogaeth y maelgwn, ond hefyd i’r cymunedau lleol rydym yn gweithio â nhw, sy’n dibynnu ar y môr ar gyfer eu bywoliaeth.”

Gellir dod o hyd i faelgwn (a oedd yn gyffredin ar hyd ochr orllewinol Ynysoedd Prydain ar un adeg) yn llithro ar draws gwely’r môr gyda’u hesgyll sy’n debyg i adenydd. Maen nhw’n tyfu hyd at tua dau fetr a hanner (oddeutu wyth troedfedd) ond nid ydynt yn peri bygythiad i bobl – maen nhw’n byw ar dywod neu fwd ar waelod y môr yn bennaf, gan ysglyfaethu ar bysgod bach a molysgiaid.

Er bod eu niferoedd wedi disgyn yn helaeth ar draws dwyrain Cefnfor yr Iwerydd, y Môr Canoldir a’r Môr Du dros y ganrif ddiwethaf, mae adroddiadau ohonynt wedi cynyddu oddi ar arfordir Cymru, gan roi gobaith newydd i ddyfodol y rhywogaeth.

Dywedodd Ben Wray, ecolegydd morol gyda Cyfoeth Naturiol Cymru: “Rydym yn hynod ddiolchgar i’r 12 o bysgotwyr rydym wedi gweithio â nhw yn ystod ein prosiect peilot y llynedd, a helpodd i lywio’r prosiect cyffrous ac arloesol newydd hwn. Mae achosion o ddal y siarc ar ddamwain yn dangos y gallai Bae Ceredigion yng nghanolbarth Cymru fod yn ardal bwysig ar gyfer y rhywogaeth. Bydd y data hwn yn hanfodol er mwyn adeiladu darlun mwy clir o statws ac ecoleg maelgwn yng Nghymru, yn ogystal â llywio Cynllun Gweithredu Maelgwn Cymru – yr ydym yn gobeithio y bydd yn helpu i arwain y prosiect at lwyddiant.”

Dywedodd Lesley Griffiths, Ysgrifennydd y Cabinet dros Ynni, Cynllunio a Materion Gwledig: “Mae Cymru yn wlad falch ac eleni rydym ni’n dathlu ein Blwyddyn y Môr. Mae ein moroedd yn cefnogi cynefinoedd a rhywogaethau sy’n ysbrydoli’n fawr ac sydd o bwysigrwydd cenedlaethol a byd-eang.

“Rwy’n hynod falch o allu cefnogi’r prosiect hwn, sy’n dwyn ein cymunedau arfordirol, pysgotwyr, gwyddonwyr, grwpiau cadwraeth a’r llywodraeth ynghyd i gydweithio er mwyn darparu data y mae angen mawr amdano ynghylch y rhywogaeth hon sydd mewn perygl difrifol. Bydd y data hwn yn gwella ein dealltwriaeth o ecoleg a dosbarthiad y rhywogaeth, fel bod modd i ni warchod y rhywogaeth yn ein moroedd yn well ar gyfer cenedlaethau’r dyfodol. Rwy’n annog ein cymunedau, o’r ifanc i’n cenedlaethau hŷn, i ymgysylltu â’r prosiect newydd a chyffrous hwn a bod yn rhan ohono.”

Bydd y prosiect yn casglu data am faelgwn ledled Cymru, gan ganolbwyntio ar ymgysylltu â rhanddeiliaid mewn pum ardal allweddol: gogledd Ynys Môn, Penrhyn Llŷn, Porthmadog i Aber-arth, Abergwaun i Aberdaugleddau, ac Abertawe i Borthcawl.

Gellir adrodd unrhyw achosion personol o weld maelgwn neu eu dal ar ddamwain trwy ddilyn y ddolen ganlynol: http://angelsharknetwork.com/#map. Gallwch gael mwy o wybodaeth am y prosiect yma: www.angelsharknetwork.com/cymru. Gall y rhai hynny sydd â diddordeb mewn bod yn rhan o’r prosiect gysylltu ag angelsharks@zsl.org i helpu i gadw un o’r siarcod prinnaf yn y byd.

Continue Reading

Cymraeg

Yn llai yng Nghymru yn curo plant

Published

on

'Dyma'r union newid o ran agwedd rydym eisiau ei weld yng Nghymru': Meddai Huw Irranca Davies

MAE NIFER y rhieni â phlant ifanc yng Nghymru sydd wedi dweud eu bod yn smacio eu plant wedi lleihau’n sylweddol a dim ond nifer fach o rieni sydd wedi dweud eu bod yn gyfforddus â’r syniad, yn ôl gwaith ymchwil newydd a gyhoeddwyd gan Lywodraeth Cymru.

Mae’r gwaith ymchwil ‘Agweddau rhieni tuag at reoli ymddygiad plant ifanc 2017’ wedi darganfod bod 11% o rieni â phlant ifanc wedi smacio eu plant yn y 6 mis diwethaf fel dull o reoli ymddygiad eu plant. Nodwyd 22% yn 2015, felly mae’r ffigwr bellach wedi haneru.

n ôl y gwaith ymchwil, roedd 81% o rieni yn anghytuno “bod angen smacio plentyn drwg weithiau”, dyma gynnydd sylweddol ers 2015 lle’r oedd 71% yn anghytuno.

Mae nifer y rhieni a ddywedodd ei bod hi’n bosibl y byddant yn smacio plentyn o dan amgylchiadau penodol wedi lleihau o 44% i 31%. O fewn y nifer hwn, dim ond 5% ddywedodd eu bod yn gyfforddus â’r syniad ac y byddent yn smacio plentyn pan fo angen, gyda 26% pellach yn dweud nad oeddent yn hoffi’r syniad, ond y byddent yn gwneud hynny os mai dyna oedd yr opsiwn olaf.

Nodwyd ystod eang o dechnegau eraill gan rieni ar gyfer rheoli ymddygiad eu plant. Y technegau a nodwyd amlaf oedd:

Canmol ymddygiad da;
Cadw at yr un arferion o ddydd i ddydd;
Dweud na; a
Dweud y drefn wrthyn nhw.

Bwriad Llywodraeth Cymru yw dod â chosbi plant yn gorfforol i ben yng Nghymru. Mae’r ddeddfwriaeth arfaethedig yn rhan o becyn ehangach o fesurau y mae Llywodraeth Cymru’n eu gweithredu i gefnogi plant i gael y dechrau gorau mewn bywyd, ac i gefnogi rhieni i wneud y gorau y gallan nhw.

Pan ofynnwyd i rieni a ddylai smacio plant gael ei wahardd yn llwyr, roedd y farn rhwng y rhai sy’n cytuno â’r gwaharddiad â’r rhai sy’n anghytuno yn weddol gytbwys, gyda 48% yn cytuno â gwaharddiad a 39% yn anghytuno. Yn 2015 roedd 46% yn cytuno â’r gwaharddiad a 43% yn anghytuno, felly mae newid bach wedi bod o blaid y gwaharddiad.

Gan groesawu’r gwaith ymchwil, dywedodd Huw Irranca-Davies, y Gweinidog Plant: “Rwy’n falch iawn i weld, o’r gwaith ymchwil hwn bod cyn lleied o rieni yn credu bod angen smacio plant ar adegau, a bod llai fyth o rieni yn defnyddio cosbau corfforol i reoli ymddygiad eu plant.

“Dyma’r union newid o ran agwedd rydym eisiau ei weld yng Nghymru. Er ei bod hi’n wych gweld bod 81% yn teimlo nad yw smacio plentyn yn dderbyniol ar unrhyw adeg, fel llywodraeth, rydym eisiau sicrhau bod pob rhiant yn cydnabod nad yw smacio plentyn yn dderbyniol ar unrhyw adeg. Dyma pam rydyn ni’n bwriadu cyflwyno deddfwriaeth i’w gwneud hi’n glir bod cosbi plentyn yn gorfforol bellach yn annerbyniol yng Nghymru.”

Continue Reading
News1 day ago

Eight candidates standing for Dai Boswell’s former seat

EIGHT candidates are standing for the Pembroke St Mary North seat following the resignation of David ‘Dai’ Boswell, who has...

News1 day ago

Milford Haven: Mount Estate awash with cheap Valium

A RESIDENT of the Mount Estate in Milford Haven has come to The Pembrokeshire Herald concerned about the amount of...

News1 day ago

Red Roses: MP asks drivers for crash stories to improve safety

A LOCAL MP is asking drivers who have had crashes or near misses on the A477 junction to Red Roses...

News1 day ago

Life sentence for depraved father after sexually abusing daughter

A PAEDOPHILE described by a Crown Court judge as having ‘psychopathic tendencies’ and a ‘devious, wicked, and flawed personality’ has...

News2 days ago

Success for pupils on A-Level results day

THE OVERALL Pembrokeshire pass rate at A-Level was 96.6% compared with the Wales national average of 97.4%. Nationally there has...

News2 days ago

County Show: Eight people injured in horse ‘rampage’

EIGHT people were injured in a horse ‘rampage’ at the Pembrokeshire County Show on Wednesday afternoon (Aug 15). Five of...

News3 days ago

Two drug supply arrests in two days

TWO arrests for intent to supply drugs were made in Pembrokeshire over the past week, after a motorbike rider was...

News3 days ago

Lamphey: Police appeal after woman hospitalised with ‘serious injuries’

DYFED-POWYS POLICE are appealing for information after a woman was ‘seriously injured’ on the A4139 between Lamphey and Hodgeston on...

News4 days ago

Lidl aim to develop three Pembrokeshire sites

LIDL aim to develop three sites in Pembrokeshire, including a new build in Tenby. The German supermarket chain aims to...

News5 days ago

Fixed penalties for litter bugs

ON THE SPOT fixed penalty notices will soon be given out to environmental offenders under new arrangements being rolled out...

Popular This Week