Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Eisteddfod Ryng-golegol yn dychwelyd i Brifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant

Published

on

Eisteddfod Ryng-golegol: Ar gampws yn Llanbedr Pont Steffan ym mis Mawrth

BYDD yna groeso arbennig i’r Eisteddfod Ryng-golegol (9-11 Mawrth) wrth iddi ddychwelyd i Brifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant am y tro cyntaf ers pum mlynedd.

Cynhelir yr Eisteddfod ei hun ar ddydd Sadwrn, 10 Mawrth ar gampws y brifysgol yn Llanbedr Pont Steffan gyda’r cystadlaethau Chwaraeon, sy’n cynnwys rygbi, pêl droed a chystadleuaeth pêl-rwyd 7 bob ochr yn cychwyn gweithgareddau’r penwythnos ar ddydd Gwener, 9 Mawrth. Yn dilyn y cystadlu yn yr Eisteddfod, bydd gig i ddilyn ar y nos Sadwrn lle bydd Y Cledrau, Fleur de Lys, Gwilym a DJ Garmon yn perfformio ac yn diddanu’r dorf.

Mae myfyrwyr Cymdeithas Gymraeg y Drindod Dewi Sant wedi bod yn brysur iawn yn paratoi a tnu ar gyfer y penwythnos. Llywydd y Gymdeithas Gymraeg yn y brifysgol yw Ifan Thomas. Dywedodd: “Yn 2013 cynhaliwyd yr Eisteddfod ar ein campws yng Nghaerfyrddin ond eleni rydym yn edrych ymlaen yn fawr at groesawu pawb i Geredigion a champws y brifysgol yn Llanbedr Pont Steffan. Mae’r penwythnos hwn yn cael ei ystyried fel un o’n prif ddigwyddiadau cymdeithasol a diwylliannol ac mae yna gyffro mawr yma yn ogystal â llawer o waith trefnu!

Hoffwn gymryd y cyfle i ddiolch i bawb sydd wedi bod ynghlwm â’r trefniadau ac i’r holl sefydliadau a busnesau lleol sydd wedi noddi’r Eisteddfod eleni. Yn benodol, hoffwn ddiolch o waelod calon i Gomisiynydd y Gymraeg am noddi ein gig ar y nos Sadwrn a diolch arbennig hefyd i Morgan a Davies, WD Lewis a’i fab, ac Evans Bros, sy’n fusnesau pwysig ac adnabyddus yn y dref a’r sir, am gefnogi’r penwythnos. Rydym yn ddiolchgar i Gangen y Coleg Cymraeg yn y brifysgol a Chanolfan Peniarth am eu cefnogaeth yn ogystal.

Ar hyd y blynyddoedd mae’r Eisteddfod wedi sicrhau llwyfan i ddatblygu talentau cannoedd o fyfyrwyr ac mae’n siŵr na fydd eleni yn eithriad. Felly, dewch i fwynhau’r cystadlu a’r cymdeithasu yn n hanesyddol Llambed!”

Sefydlwyd y campws yn Llambed yn 1822 fel Coleg Dewi Sant i ddarparu addysg ryddfrydol i aelodau’r glerigiaeth. Erbyn heddiw mae’r gymuned academaidd yn parhau i ffynnu ac mae’r portffolio a gynigir yn denu carfan ryngwladol o fyfyrwyr bob blwyddyn.

Dywedodd Mr Gwilym Dyfri Jones, Pro-Is Ganghellor Cysylltiol Prifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant: “Rydym yn falch iawn o gael y cyfle i groesawu myfyrwyr o bob cwr o Gymru a thu hwnt i gampws hyfryd y Drindod Dewi Sant yn Llanbedr Pont Steffan. Mae’r campws yng nghanol tref farchnad hanesyddol Llambed ac yn gartref i’n darpariaeth yn y Dyniaethau.

“Yma gallwch astudio pynciau sy’n amrywio o Anthropoleg ac Archaeoleg i Astudiaethau Tsieineaidd a Hanes. Bydd yna groeso mawr i bawb yn Llambed a hoffwn longyfarch y tîm sydd wedi bod wrthi’n ddiwyd gyda’r trefniadau. Mae’n rhaid diolch yn arbennig hefyd i’r Comisiynydd a’r busnesau lleol sydd wedi bod mor barod i gefnogi’r penwythnos.”

Prif noddwr gig yr Eisteddfod Ryng-golegol eleni yw Comisiynydd y Gymraeg. Dywedodd Meri Huws: “Ar 1 Ebrill eleni fe fydd gan fyfyrwyr, am y tro cyntaf erioed, hawliau cyfreithiol i ddefnyddio’r Gymraeg wrth ddelio â’u coleg neu brifysgol. Mae’r rhain yn cynnwys hawliau i lythyrau, gwasanaeth cwnsela, ffurflenni a thystysgrifau yn Gymraeg, yn ogystal â hawliau i dwitor personol sy’n siarad Cymraeg, cyfarfodydd Cymraeg a chyflwyno gwaith ysgrifenedig yn Gymraeg.

“Bydd y gig #MAEGENIHAWL yn yr Eisteddfod Ryng-golegol yn ffordd o ddathlu’r hawliau newydd hyn a chodi ymwybyddiaeth myfyrwyr fod yr hawliau ar y ffordd. Rwy’n dymuno’n dda i’r trefnwyr ac i bawb sy’n cystadlu, ac yn edrych ymlaen at glywed sut bydd yr hawliau newydd yn gwella profiad myfyrwyr yng Nghymru.”

Cymraeg

Fwynhau edrych ar y dolffiniaid o bell

Published

on

Byddwch yn ofalus: Unigolion yn agos at ddolffin (Credit: Jonathan Evans)

GYDA’R haf ar ei ffordd, yn denu ymwelwyr i fwynhau arfordir cyfoethog bywyd gwyllt Ceredigion, mae’r Cyngor yn annog aelodau’r cyhoedd i gymryd rhan mewn gweithgareddau arfordirol heb amharu ar fywyd gwyllt a chynefinoedd arbennig Bae Ceredigion. Daw’r alwad hon ar ôl i unigolion fynd yn agos at y dolffiniaid ym Mae Ceredigion yn ddiweddar a nofio yn eu mysg.

Mae Côd Ymddygiad Morol Ceredigion yn gofyn i ddefnyddwyr dŵr gadw pellter o 100 metr oddi wrth ddolffiniaid a llamidyddion y deuir ar eu traws yn y môr, ac i gadw pellter o 50 metr oddi wrth forloi ac adar môr sy’n nythu. Ni ddylai’r cyhoedd ar unrhyw gyfrif geisio bwydo, cyffwrdd neu nofio ymysg y dolffiniaid. Anifeiliaid gwyllt ydynt. Mae dolffiniaid yn fawr a phwerus a gallant dyfu hyd at bedwar metr o hyd. Yn ogystal ag achosi aflonyddwch sylweddol i’r anifeiliaid a’u gorfodi i gefni ar safleoedd bwydo pwysig, gall cyswllt agos hefyd wneud y bobl a’r dolffiniaid yn agored i glefydau.

Gall aflonyddu sawl gwaith achosi i’r dolffiniaid adael safleoedd bwydo pwysig a chwilio am ardaloedd mwy tawel. Gallai tarfu ar fwydo, gorffwyso a magu gael effaith hirdymor ar iechyd a lles dolffiniaid unigol a phoblogaethau ohonynt.

Dywedodd y Cynghorydd Rhodri Evans, yr aelod Cabinet sy’n gyfrifol am yr Economi ac Adfywio, “Mae bywyd gwyllt Bae Ceredigion yn ased gwych i economi ein cymunedau arfordirol ac mae hefyd yn bwysig ynddo’i hun. Dyma’r rheswm ein bod yn gofyn i drigolion ac ymwelwyr fwynhau’r dolffiniaid ac edrych ar fywyd gwyllt o bellter diogel. Er ei bod yn ddealladwy bod temtasiwn i weld yr anifeiliaid yn agos, ni allwn beryglu tarfu ar fywyd gwyllt Bae Ceredigion ac o bosibl eu gyrru i ffwrdd. Dyma’r peth olaf y mae rhywun ei eisiau”.

Sefydlwyd Côd Ymddygiad Morol Ceredigion gan Gyngor Sir Ceredigion dros ugain mlynedd yn ôl. Fe’i sefydlwyd mewn ymateb i bryderon y gymuned leol bod y dolffiniaid trwynbwl sy’n defnyddio’r dyfroedd hyn i fwydo, cymdeithasu a bridio yn dioddef mwy o bwysau oherwydd aflonyddwch gan y rhai sy’n mwynhau gweithgareddau dŵr adloniadol.

Continue Reading

Cymraeg

Sir Benfro’n dathlu Diwrnod Dosbarthiadau Gwag

Published

on

150 o ddisgyblion ysgolion cynradd: Ar Stad Ystagpwll

CYNHALIODD Ysgolion Awyr Agored Sir Benfro (PODS) ddathliad o ddysgu awyr agored ar Stad Ystagbwll yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol fis Mai i nodi’r Diwrnod Dosbarthiadau Gwag Rhyngwladol.

Roedd 150 o ddisgyblion cynradd yn bresennol yn y digwyddiad o Ysgol Maenclochog, Ysgol Brynconin, Ysgol Hafan Y Môr, Ysgol Wirfoddol a Reolir Penrhyn, Ysgol Wirfoddol a Reolir Dinbych-y-pysgod ac Ysgol Wirfoddol a Reolir Hwlffordd.

Dywedodd Arweinydd Tîm Darganfod Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro a Chadeirydd Partneriaeth Ysgolion Awyr Agored Sir Benfro, Graham Peake: “Mae’n braf gweld cymaint o grwpiau a sefydliadau wedi ymrwymo i weithio gyda phlant lleol yn ein gofod awyr agored rhyfeddol ni.

“Rhaid i ni weithio i sicrhau bod pob plentyn yn cael profiadau awyr agored rheolaidd fel rhan o’u cyfnod yn yr ysgol oherwydd mae’n glir bod manteision sylweddol i bawb sy’n cymryd rhan.”

Cafodd y disgyblion gyfle i gymryd rhan mewn gweithdai yn y coed ac ar y lawnt gydag Ysgolion Cynaliadwy, y Cyngor Astudiaethau Maes, yr Ymddiriedolaeth Genedlaethol, Tîm y Cyfnod Sylfaen yng Nghyngor Sir Benfro a Chwaraeon Sir Benfro.

Ymhlith y gweithgareddau roedd adeiladu gyda deunyddiau naturiol, dysgu gwneud tân, cyfeiriannu, gemau o bob cwr o’r byd, ymarferion cydlynu a gweoedd bwyd ym myd natur.

Fe wnaeth pawb fwynhau’r digwyddiad a dywedodd un disgybl mai hwn oedd “diwrnod gorau ’mywyd i”.

Wrth siarad yn y digwyddiad, dywedodd Kate Evan-Hughes, Cyfarwyddwr Plant ac Ysgolion Cyngor Sir Benfro: “Mae partneriaeth Ysgolion Awyr Agored Sir Benfro’n darparu llawer o wahanol fathau o weithgareddau sy’n rhoi profiad eang i athrawon i weld y gwahanol ffyrdd o ddefnyddio’r amgylchedd dysgu awyr agored.

“Rhaid i ni ddangos sut gall dysgu yn yr awyr agored fod yn drawsgwricwlaidd ynddo’i hun a’i fod yn diwallu anghenion y cwricwlwm.”

Cafodd yr athrawon amser i gymryd rhan mewn sesiwn hyfforddi byr ar y potensial o gyflwyno pynciau yng Nghwricwlwm Cenedlaethol newydd Cymru yn yr awyr agored. Roedd yr athrawon hefyd yn teimlo bod y diwrnod yn un pleserus ac yn cynnwys llawer o wybodaeth.

Mae Ysgolion Awyr Agored Sir Benfro’n dod â sefydliadau ac unigolion arbenigol at ei gilydd gan greu partneriaeth ddeinamig sy’n cynnig cefnogaeth i ysgolion i ddatblygu eu cyfleoedd awyr agored yn gysylltiedig â dysgu ar draws y cwricwlwm.

Continue Reading

Cymraeg

Dafydd y Milfeddyg ar drin mwnci a llewpard

Published

on

Dafydd Jones: Sut ydych yn gwella llewpard brychni?

YN Y drydedd bennod yng nghyfres Y Fets ar S4C, mae’r milfeddyg Dafydd Jones yn cael ei alw i archwilio llewpard sydd mewn hwyliau drwg, a mwnci sydd wedi anafu ei gynffon. Ond sut brofiad, tybed, yw troi ei law at drin anifeiliaid mwy peryglus na’r arfer?

Dafydd, sut mae mynd ati i drin anifail fel llewpard neu fwnci?

Ychydig iawn gall rhywun wneud o ran edrych ar lewpard. Oherwydd y perygl, mae’n rhaid i rywun fynd yn ôl yr hanes yn fwy na dim byd arall. Mae’r mwncïod yn haws oherwydd bod rhywun wedi’u hyfforddi nhw i ddod i ‘nôl eu bwyd ac i ddod i eistedd ar ryw silff arbennig wrth ochr y ffens. Mae modd rhoi meddyginiaeth mewn yn y bwyd ac fe wnaethon ni roi eli ar ei gynffon heb fod o’n protestio gormod.

Beth oedd hanes y llewpard?

Roedd y llewpard yn gorwedd yn ei enclosure a ddim yn bwyta, oedd yn beth anghyffredin iddo fo. Roedd o mewn tipyn o oed ac wedi bod yna ers blynyddoedd. Rajah oedd ei enw fo. Es i allan i’w weld o, a dyna le’r oedd o’n gorwedd ar ei wely. Doedd o ddim isio dod allan a ddim yn dangos diddordeb mewn dim byd. Roedden ni’n gallu mynd ato fo drwy hollt yn y ffens a ddim yn gorfod mynd i mewn i’r caets. Wrth lwc, roedd modd ei drin o o’r tu allan efo’r waywffon a rhoi meddyginiaeth o gryn bellter. Rydyn ni’n ymdrechu i wneud yn siŵr bod pob anifail yn gyfforddus.

A beth am y mwnci?

Wedi brifo ei gynffon oedd y mwnci. Roedd o wedi tynnu bach o groen oddi ar ei gynffon. Doedden ni ddim yn siŵr sut roedd o wedi gwneud hynny. Mae o mewn caets mawr ar ei ben ei hun, felly mae’n annhebygol ei fod o wedi cael brathiad gan un o’r lleill.

Sut glaf oedd e?

Wnaethon ni roi pigiad iddo fe i’w roi o i gysgu ond chafodd o fawr o effaith arno fo! Mi dawelodd o, ond mae adrenalin yn gallu gweithio yn erbyn y cyffuriau ac mae’n debyg fod hyn wedi chwarae rhan. Roedd o’n dal yn effro ond lot dawelwch.

Gallwch ddilyn diwrnod anarferol Dafydd yn Y Fets nos Iau, 21 Mehefin. Hefyd yn y rhaglen, mae Sasha’r Labrador angen llawdriniaeth ar frys ac mae pawb yn gytûn bod angen i Daisy’r Sbaniel fynd ar ddiet go glou!

Continue Reading
News56 mins ago

Pembroke Dock: Police track down van after terrifying experience for runner

POLICE have tracked down two men who were in a van which allegedly followed a woman down a cycle path...

News22 hours ago

Hoax call wastes RNLI time and resources following large search

A HOAX call left RNLI crews wasting vital time and resources yesterday morning (Jun 23) as they searched for a...

News2 days ago

Police call for vigilance to report illegal raves

DYFED-POWYS POLICE is asking farmers and local landowners to be on the alert over the next few months for warning...

News3 days ago

Man who gets ‘a sexual buzz’ from touching bottoms avoids prison

A HAVERFORDWEST man who cannot stop grabbing women’s bottoms has today (Jun 22) received a suspended prison sentence. John Robert...

News3 days ago

Haverfordwest: Retailer and Pembrokeshire Council in war of words

PEMBROKESHIRE COUNTY COUNCIL has become embroiled in a war of words with a discount retailer just days before a deadline...

News3 days ago

Couple details mistakes by Health Board leading to baby’s death [VIDEO]

HYWEL DDA UNIVERSITY HEALTH BOARD has been the subject of fierce criticism in a scathing from the Public Services Ombudsman...

News3 days ago

Tenby: Traffic restrictions coming into force next month

THE TENBY Pedestrianisation Scheme – which restricts traffic from inside the town walls – starts on Monday, July 2, and...

News3 days ago

Haverfordwest: Police investigating burglary from church

DYFED-POWYS POLICE are investigating a burglary which occurred sometime between midnight on Friday, May 24 and Sunday, May 27. Sound...

News3 days ago

WW2 veteran in helicopter flight to comrade’s funeral

A WORLD WAR TWO veteran took a helicopter flight for a 560 mile round trip from his Pembrokeshire home to...

News3 days ago

Royals set to visit Pembrokeshire during summer visit

AS PART of their annual summer visit to Wales, The Prince of Wales and The Duchess of Cornwall will be...

Popular This Week