Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Dafydd y Milfeddyg ar drin mwnci a llewpard

Published

on

Dafydd Jones: Sut ydych yn gwella llewpard brychni?

YN Y drydedd bennod yng nghyfres Y Fets ar S4C, mae’r milfeddyg Dafydd Jones yn cael ei alw i archwilio llewpard sydd mewn hwyliau drwg, a mwnci sydd wedi anafu ei gynffon. Ond sut brofiad, tybed, yw troi ei law at drin anifeiliaid mwy peryglus na’r arfer?

Dafydd, sut mae mynd ati i drin anifail fel llewpard neu fwnci?

Ychydig iawn gall rhywun wneud o ran edrych ar lewpard. Oherwydd y perygl, mae’n rhaid i rywun fynd yn ôl yr hanes yn fwy na dim byd arall. Mae’r mwncïod yn haws oherwydd bod rhywun wedi’u hyfforddi nhw i ddod i ‘nôl eu bwyd ac i ddod i eistedd ar ryw silff arbennig wrth ochr y ffens. Mae modd rhoi meddyginiaeth mewn yn y bwyd ac fe wnaethon ni roi eli ar ei gynffon heb fod o’n protestio gormod.

Beth oedd hanes y llewpard?

Roedd y llewpard yn gorwedd yn ei enclosure a ddim yn bwyta, oedd yn beth anghyffredin iddo fo. Roedd o mewn tipyn o oed ac wedi bod yna ers blynyddoedd. Rajah oedd ei enw fo. Es i allan i’w weld o, a dyna le’r oedd o’n gorwedd ar ei wely. Doedd o ddim isio dod allan a ddim yn dangos diddordeb mewn dim byd. Roedden ni’n gallu mynd ato fo drwy hollt yn y ffens a ddim yn gorfod mynd i mewn i’r caets. Wrth lwc, roedd modd ei drin o o’r tu allan efo’r waywffon a rhoi meddyginiaeth o gryn bellter. Rydyn ni’n ymdrechu i wneud yn siŵr bod pob anifail yn gyfforddus.

A beth am y mwnci?

Wedi brifo ei gynffon oedd y mwnci. Roedd o wedi tynnu bach o groen oddi ar ei gynffon. Doedden ni ddim yn siŵr sut roedd o wedi gwneud hynny. Mae o mewn caets mawr ar ei ben ei hun, felly mae’n annhebygol ei fod o wedi cael brathiad gan un o’r lleill.

Sut glaf oedd e?

Wnaethon ni roi pigiad iddo fe i’w roi o i gysgu ond chafodd o fawr o effaith arno fo! Mi dawelodd o, ond mae adrenalin yn gallu gweithio yn erbyn y cyffuriau ac mae’n debyg fod hyn wedi chwarae rhan. Roedd o’n dal yn effro ond lot dawelwch.

Gallwch ddilyn diwrnod anarferol Dafydd yn Y Fets nos Iau, 21 Mehefin. Hefyd yn y rhaglen, mae Sasha’r Labrador angen llawdriniaeth ar frys ac mae pawb yn gytûn bod angen i Daisy’r Sbaniel fynd ar ddiet go glou!

Cymraeg

Cerddwyr Cylch Teifi

Published

on

ER GWAETHAF y rhagolygon gwael a chawodydd trwm, cafodd ugain Cerddwr dewr daith arbennig iawn gyda Dafydd Davies yn ardal Cwm Alltcafan, Pentre-cwrt ym mis Tachwedd. Roedd y coed hydrefol a’r ‘afon ddofn’ yr un mor hardd â’r Cwm ym mis Mehefin yng ngherdd enwog T.Llew Jones. Dysgon ni am yr hen reilffordd, cerdded trwy hen dwnnel, a chlywed am y ffatrïoedd gwlân. Aeth rhai ohonom ymlaen wedyn i gymdeithasu dros luniaeth yn Nhafarn y Daffodil.
Fis Rhagfyr 14eg, bydd Howard Williams yn ein harwain ar Aber Afon Teifi, gan adael maes parcio’r Jiwbilî rhwng Patch a Gwbert (SN163 493; Cod post SA43 1PP) am 10.30yb. Byddwn yn dilyn taith gylch o ryw ddwy awr a 2.75 milltir. Awn wrth ochr yr heol trwy Gwbert a lan y bryn i gyfeiriad y Ferwig, ar hyd y ffordd tuag at y Clwb Golff, dros y cwrs ar lwybr cyhoeddus, lawr i Waungelod a Nant y Ferwig ac yn ôl ar hyd yr heol. Mae palmant neu lwybr ar gael wrth ochr yr heol hon drwy gydol y daith. Bydd esgyniad o ryw 270 troedfedd ond ddim sticlau. Bydd ychydig o fwd ar ran fechan o’r daith. Bydd y pwyntiau o ddiddordeb yn cynnwys New Brighton; Plasty Towyn a’r beirdd; Ynys Aberteifi, ei llygod a’i llongddrylliadau; bywyd gwyllt yr aber; Pen yr Ergyd; a golygfeydd trawiadol. Gallwn gymdeithasu dros luniaeth wedyn yng Ngwesty Gwbert (wrth y fynedfa sy’n arwain at faes parcio Gwesty’r Cliff.)
Yn y flwyddyn newydd, dydd Sadwrn 11 Ionawr 2020, bydd Gareth a Mer Evans yn ein harwain yn ardal Hermon a’r Glog. Byddwn yn gadael maes parcio Capel Hermon, Hermon (ger Crymych) (SN 211 319; Cod Post SA36 0DS) am 10:30. Awn ar daith glocwedd hamddenol o ryw 2 filltir ar ffyrdd caled; cerddwn i lawr i’r Glog, trwy’r pentref, lan i heol dawel arall sy’n dod â ni’n ôl i’r man cychwyn. Fydd dim sticlau na llethrau serth. Cawn glywed am Chwarel y Glog, mwyngloddiau plwm Llanfyrnach, a’r rheilffordd.
A bydd cyfle i gymdeithasu dros luniaeth wedyn yng Nghegin Bella, Canolfan Hermon.
Darllenwch fanylion y teithiau i sicrhau eich bod yn ddigon abl i’w chyflawni heb oedi’n ormodol; dewch â dillad addas, yn enwedig esgidiau sy’n gymwys i dir gwlyb ac anwastad; a chymerwch ofal arbennig wrth groesi ffyrdd ac wrth gerdded ar hyd ffyrdd heb balmant neu ar lethrau serth. Os nad ydych chi wedi cerdded gyda ni o’r blaen, cysylltwch i gael y manylion llawn ac i ddod ar y rhestr bostio: philippa.gibson@gmail.com 01239 654561
Manylion bras ein teithiau nesaf:
D.S. Dylai’r codau post fod yn agos i’r lle iawn, ond yn aml ni fyddant yn dangos yr union le.
14 Rhagfyr: Aber Afon Teifi
Gadael maes parcio’r Jiwbilî rhwng Patch a Gwbert
(SN163 493; Cod post SA43 1PP) am 10.30yb.
Arweinydd: Howard Williams
11 Ionawr: Hermon / Y Glog (ger Crymych)
Gadael maes parcio Capel Hermon, Hermon
(SN211 319; Cod post SA36 0DS) am 10.30yb.
Arweinwyr: Gareth a Mer Evans
8 Chwefror: Ardal Abergwaun
Gadael maes parcio’r dref, Y Wesh (tâl)
(SM 954371; SA65 9NG) am 10.30yb.
Arweinydd: Siân Bowen

Continue Reading

Community

Do you need new food waste and glass recycling boxes?

Published

on

IF YOU’RE A PEMBROKESHIRE householder and need a replacement food waste caddy (large and/or small) or a new recycling box for glass, then there are numerous local pick-up points where you can collect them for free.

The collection points are listed at https://www.pembrokeshire.gov.uk/waste-collections/replacement-bags-and-boxes

They are available at the following locations (opening times vary):

Leisure centres: Crymych, Fishguard, Haverfordwest, Milford Haven, Pembroke, Tenby and St Davids.

Libraries: Milford Haven, Neyland, Saundersfoot, Glan-yr-Afon in Haverfordwest, Tenby.

Customer service centres: North Wing (County Hall, Haverfordwest), Argyle Street (Pembroke Dock).

Other locations: Cilgerran Post Office, Costa Coffee at Milford Waterfront, Narberth (Bloomfield Community Centre), Newgale shop (MM Carter Gardens & Leisure), Newport Post Office, Pembroke Town Hall, Tenby Town Council, Thornton Business Park (Council depot), St Davids City Hall, and St Dogmaels Post Office.

The Council has collected food waste and glass for recycling from the kerbside for several years. These collections are now weekly and continue under the new scheme, which also collects the following:

• blue box (paper)
• blue re-usable bag (card and cardboard)
• red re-usable bags (plastic pots, tubs, bottles and trays, cartons, and metal packaging – cans, tins and foil trays.

Please note that more than half of the households in the county have new collection days. Check your personalised calendar (posted out in October) if you’re unsure of your collection day. You can also view www.pembrokeshire.gov.uk/kerbside-collection/next-waste-and-recycling-collection

Please note that containers need to be presented at the kerbside by 6:30am, as collection times are also changing.

Grey refuse bags have replaced the traditional black refuse sacks. Three grey bags will be collected once every three weeks. Larger families (six and over) can register for extra (green) bags at www.pembrokeshire.gov.uk/waste-changes

• The Council urges anyone with queries about the new service to view FAQs and other information at www.pembrokeshire.gov.uk/waste-changes

If this doesn’t answer your query, please email enquiries@pembrokeshire.gov.uk

All email enquiries are being logged but acknowledgement emails are not being sent. However, queries are being dealt with. Please don’t send a follow-up email as it adds to the volume of messages received.

For further information, please contact Anna Wilson, Press and PR Officer, on 01437 775855. The Council’s press releases are also available on the Authority’s website: www.pembrokeshire.gov.uk/newsroom

A OES ANGEN BLYCHAU AILGYLCHU GWASTRAFF BWYD A GWYDR NEWYDD ARNOCH CHI?

Os ydych yn byw yn Sir Benfro ac mae angen blwch gwastraff bwyd (mawr a/neu fach) neu flwch ailgylchu gwydr newydd arnoch, gallwch eu casglu nhw am ddim o nifer o fannau yn lleol.

Rhestrir y mannau casglu fan hyn: https://www.sir-benfro.gov.uk/casglu-gwastraf/casglu-gwastraff

Maen nhw ar gael yn y lleoliadau canlynol (amseroedd agor amrywiol):

Canolfannau hamdden: Crymych, Abergwaun, Hwlffordd, Aberdaugleddau, Penfro, Dinbych-y-pysgod a Thyddewi.

Llyfrgelloedd: Aberdaugleddau, Neyland, Saundersfoot, Glan-yr-Afon yn Hwlffordd a Dinbych-y-pysgod.

Canolfannau gwasanaethau cwsmeriaid: Adain y Gogledd (Neuadd y Sir, Hwlffordd), Stryd Argyle (Doc Penfro).

Lleoliadau eraill: Swyddfa Bost Cilgerran, Costa Coffee Glannau Aberdaugleddau, Arberth (Canolfan Gymunedol Tŷ Bloomfield), siop Newgale (MM Carter Gardens & Leisure), Swyddfa Bost Trefdraeth, Neuadd y Dref Penfro, Cyngor Tref Dinbych-y-pysgod, Parc Busnes Thornton (canolfan y Cyngor), Neuadd y Ddinas Tyddewi, a Swyddfa Bost Llandudoch.

Mae’r Cyngor wedi casglu gwastraff bwyd a gwydr i’w ailgylchu wrth ymyl y ffordd ers blynyddoedd. Bydd y casgliadau hyn yn parhau bob wythnos o dan y cynllun newydd. Mae’r Cyngor hefyd yn casglu’r canlynol:

• blwch glas (papur)
• bag glas amldro (cerdyn a chardfwrdd)
• bagiau coch amldro (potiau, tybiau, poteli a hambyrddau plastig, cartonau a deunyddiau pacio metel – caniau, tuniau a hambyrddau ffoil)

Sylwer, mae gan dros hanner aelwydydd y sir ddiwrnodau casglu newydd.

Gwiriwch eich calendr personol (a bostiwyd atoch ym mis Hydref) os nad ydych yn siŵr o’ch diwrnod casglu.

Yn ogystal, gallwch wirio’r dyddiad fan hyn:
https://www.sir-benfro.gov.uk/casglu-gwastraf/casglu-gwastraff

Mae bagiau gwastraff lliw llwyd wedi disodli’r sachau lliw du traddodiadol. Byddwn yn casglu tri bag lliw llwyd unwaith bod tair wythnos.

Gall teuluoedd sy’n cynnwys o leiaf chwe unigolyn gofrestru ar gyfer bagiau (gwyrdd) ychwanegol yn: https://www.sir-benfro.gov.uk/newidiadau-gwastraff

Mae’r Cyngor yn annog unrhyw un sydd ag ymholiadau am y gwasanaeth newydd i ddarllen y Cwestiynau Cyffredin a gwybodaeth arall ar https://www.sir-benfro.gov.uk/newidiadau-gwastraff

Os nad yw hynny’n ateb eich ymholiad, anfonwch neges e-bost at enquiries@pembrokeshire.gov.uk

Mae’r Cyngor yn cofnodi pob ymholiad e-bost, er nad ydym yn anfon negeseuon e-bost i gydnabod ein bod wedi eu derbyn. Fodd bynnag, rydym yn delio â phob ymholiad. Peidiwch ag anfon negeseuon e-bost dilynol oherwydd bydd hynny’n ychwanegu at nifer y negeseuon mae’r Cyngor yn eu derbyn.

Am ragor o wybodaeth, cysylltwch ag Anna Wilson, Swyddog y Wasg a Chysylltiadau Cyhoeddus, ar 01437 775855. Mae datganiadau i’r wasg y

Continue Reading

Cymraeg

Pleser o’r Mwyaf

Published

on

DEWCH i’r Man a’r Lle yn Aberteifi i wrando ar wyth o fawrion y genedl yn cyflwyno pum peth sydd yn datgelu rhywbeth am eu hanes eu hunain, boed hynny ar ffurf hoff gerddi a darnau o ryddiaith neu wrthrychau sydd ag arwyddocâd personol.

Byddwn yn cwrdd yn fisol (heblaw Rhagfyr) rhwng Hydref a Mehefin i godi arian tuag at Eisteddfod Genedlaethol Ceredigion.

Cynhelir y cyfarfod cyntaf ar ddydd Sadwrn, 19 Hydref am 11yb tan 12.30yp yng nghwmni’r Prifardd Idris Reynolds.

Tocynnau wrth y drws £5. Te, coffi a chacen £1.

Am fwy o wybodaeth cysylltwch â Natalie Morgan (ebost: njm84@outlook.com), Helen Thomas (helenteifi@outlook.com) neu Richard Vale (riv1@aber.ac.uk).

Fe fydd y cyfarfodydd hyn yn addas i ddysgwyr profiadol, a byddwn yn paratoi taflenni geirfa i chi.

Dewch yn llu i gefnogi’r Brifwyl trwy joio mas draw!

Continue Reading
News2 days ago

Simon’s Hart to Hart with Pembroke constituent

SIMON HART has got into a heated doorstep discussion with a Pembroke pensioner whilst canvasing for next week’s general election....

Politics2 days ago

Chancellor visits local pioneering software company

PRESELI’S Conservative candidate Stephen Crabb has welcomed the Chancellor, Sajid Javid, to Pembrokeshire to visit a pioneering education software company....

News2 days ago

Jeremy Corbyn 100% confirmed to visit Pembrokeshire this weekend

LABOUR leader Jeremy Corbyn will be visiting Pembrokeshire this weekend to shore up support for Labour candidates in the area....

News2 days ago

Haverfordwest boy caught taking drugs by officers thirty miles away

A TEENAGE boy was arrested in Haverfordwest last week, after he was caught smoking cannabis on CCTV cameras which are...

News2 days ago

Tenby: Flowers taken in shop smash and grab

POLICE are investigating a burglary in the Tenby that took place between the hours of 23:30 on Friday the 29th...

News3 days ago

Milford Haven: Police investigating sexual assault of girl, 16, near tennis courts

DYFED-POWYS POLICE is appealing for witnesses after a 16-year-old girl was sexually assaulted near the tennis courts at Pill Lane,...

News4 days ago

Pembroke Dock: Police want help to locate missing man Lewis Haines

DYFED-POWYS POLICE is appealing for information that could help them find missing Lewis Haines, from Pembroke Dock. Lewis was last...

News5 days ago

Milford Haven: Witnesses sought over disturbance outside Greggs bakery

POLICE in Milford Haven  are appealing for witnesses following a violent incident in Milford Haven over the weekend. Officers were...

News7 days ago

Milford Haven: Bakery sealed off following altercation

POLICE responded to an incident in Greggs bakery in Milford Haven on Saturday afternoon, and arrested a man. A witness...

News7 days ago

Simon Hart under pressure to explain swastikas on election sign

THE RE-ELECTION campaign of south-county MP Simon Hart is mired in controversy, as the Tory flatly refuses to publicly respond...

Popular This Week