Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Canolfannau Iaith Gymraeg er mwyn cael £ 1.25m

Published

on

carwynCRONFA FUDDSODDI o £ 1,250,000 i ddatblygu canolfannau newydd arloesol a gofodau dysgu ar draws Cymru er mwyn hyrwyddo’r defnydd o’r Gymraeg, wedi cael ei gyhoeddi gan y Prif Weinidog Carwyn Jones. 

Caiff y cyllid o £1.25 miliwn ei sianelu drwy awdurdodau lleol, colegau a phrifysgolion i ddatblygu canolfannau iaith deinamig er mwyn i bobl allu dysgu Cymraeg neu ymarfer yr iaith, a byddant yn ganolbwynt i’r iaith. Wrth siarad cyn ei ymweliad â Maes yr Eisteddfod, dywedodd y Prif Weinidog: “Dyw hi ddim yn gyfrinach bod yr hinsawdd ariannol yn anodd ar hyn o bryd, a bod yn rhaid inni fod yn ddoeth wrth wario pob ceiniog. Dwi wrth fy modd, felly, ein bod ni wedi gallu dyrannu £1.25 miliwn i ddatblygu canolfannau Cymraeg ledled Cymru. “Bydd yr ardaloedd iaith deinamig hyn yn golygu bod pobl yn gallu dod i gysylltiad â’r iaith ac fe fyddan nhw hefyd yn gweithredu fel hybiau cymunedol. Bydd yna bwyslais cryf ar gydweithio rhwng partneriaid er lles y gymuned ehangach. Fe fydd y cyllid yn cyfrannu at lawer o brif amcanion ‘Bwrw ‘Mlaen’, gan gynnwys hyrwyddo’r iaith ar lawr gwlad.” Fel rhan o’r datganiad, bydd y Prif Weinidog yn cyflwyno brand newydd, sef ‘y llais’, a gaiff ei ddefnyddio ym mhob un o weithgareddau Llywodraeth Cymru sy’n cefnogi’r iaith; caiff busnesau a sefydliadau partner hefyd eu hannog i’w ddefnyddio. Caiff y brand ei ddefnyddio ar ymgyrch newydd i hyrwyddo’r iaith, sef #pethaubychain. Nod yr ymgyrch yw annog pobl i gymryd camau bach i ddefnyddio’r Gymraeg yn fwy o ddydd i ddydd. Aeth y Prif Weinidog yn ei flaen: “Mae yna lawer o bobl ledled y wlad sy’n gallu siarad Cymraeg, ond sydd ddim yn defnyddio’r iaith am wahanol resymau. Nod ymgyrch ‘Pethau Bychain’ fydd annog pobl i wneud newidiadau bach, syml i ddefnyddio’r iaith yn amlach. Gallai hyn olygu dewis yr opsiwn Cymraeg wrth dynnu arian o’r banc neu ganu cân Gymraeg gyda’u plentyn. “Mae creu cyfleoedd i bobl siarad Cymraeg a rhoi’r hyder iddyn nhw wneud hynny yn ymrwymiadau allweddol yn natganiad heddiw. Rydyn ni’n gwybod ei bod hi’n amser tyngedfennol i’r Gymraeg ac y bydd y degawd nesaf yn dangos p’un a ydyn ni wedi llwyddo i’w chryfhau ai peidio. “Yma yn y Llywodraeth, rydyn ni am wneud ein rhan yn yr her ac mae ‘Bwrw ‘Mlaen’ yn amlinellu ffocws ein gwaith dros y tair blynedd hollbwysig nesaf. Rydyn ni’n disgwyl i’n partneriaid ledled y wlad wneud yr un peth. Mae angen ymrwymiad, dychymyg ac egni gan bawb.” Mae’r £1.25 miliwn i ganolfannau Cymraeg yn ychwanegol at yr £1.6 miliwn a addawyd gan y Prif Weinidog ym mis Mehefin dros y ddwy flynedd nesaf i gryfhau’r cysylltiad rhwng y Gymraeg a’r economi a hybu’r iaith yn y gymuned. Bydd hyn yn cynnwys cyllid i ddatblygu prosiect peilot i wella’r ffordd y mae busnesau yn darparu gwasanaethau drwy’r Gymraeg yn Nyffryn Teifi a datblygu gwaith y Mentrau Iaith. Meddai Robin Farrar, Cadeirydd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg: “Er ein bod ni’n croesawu’r canolfannau newydd, credwn ei fod yn bwysig gweld y darlun ehangach. Mae’r rhan helaeth o wariant Llywodraeth Cymru yn fuddsoddiad mewn gwasanaethau cyfrwng Saesneg yn yr iaith Saesneg. Wythnosau’n unig wedi cyhoeddiad diwethaf Carwyn Jones, daeth i’r amlwg bod toriadau i ddysgu Cymraeg i Oedolion. Buddsoddiad pitw sydd ar hyrwyddo’r Gymraeg – tua 0.15% o holl gyllideb y Llywodraeth. Rhaid gofyn: a ydy’r pres yma’n ddigon i gynyddu gwariant y Llywodraeth ar y gwaith hollbwysig o hybu’r Gymraeg?” “Mae angen i Carwyn Jones symud o’r pethau bychain i’r pethau mawrion – fel sicrhau bydd holl blant Cymru’n dod yn rhugl yn y Gymraeg trwy’r system addysg, a chreu system gynllunio sy’n gweithio er budd ein cymunedau.” Aeth llawn dau fws o ddysgwyr Cymraeg a’u cefnogwyr I gystadlu yn Eisteddfod Genedlaethol Llanelli wythnos ddiwethaf Canodd y Cor yn arbennig o dda o dan arweinyddiaeth Peter Rees ac Eileen Thomas yn cyfeilio ar y piano. Canon nhw ‘Y Mochyn Du’, can o Sir Benfro.Profiad arbennig I berfformio ar y llwyfan mawr. Gan fod y dysgwyr yn dod o bob rhan o’r Sir roedd yr ymarferion yn Arberth. Llongyfarchiadau I Bawb Canmolodd y Cynghorydd Huw George, Aelod Cabinet dros yr Iaith Gymraeg, Gwasanaethau Amgylcheddol a Rheoleiddio, y ‘nifer fawr o bobol dalentog o Sir Benfro fu’n cystadlu yn yr Eisteddfod Genedlaethol yn Sir Gâr’ yn ddiweddar. “Yr ydym yn falch o ymdrechion drigolion y Sir ac mae eu gweld yn derbyn cydnabyddiaeth ar lwyfan cenedlaethol yn brawf o’u hymroddiad personol ac o gymorth a chefnogaeth eu teuluoedd,” “Yr ydym yn gefnogol i bawb sy’n mentro ym mhob maes, boed ar lwyfan y Brifwyl, y caeau chwarae neu’r ystafell ddosbarth. Llongyfarchiadau mawr iddynt.”

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Cymraeg

Cân i Gymru yn nôl, nôl, nôl

Published

on

MAE hi bron yr amser o’r flwyddyn ble y gall pobl Cymru ddod at ei gilydd i ddathlu diwylliant Cymraeg ac ymfalchïo yn eu Cymreictod. Ydi, mae Cân i Gymru 2020 yn agosáu.

Gyda Elin Fflur a Trystan Ellis-Morris yn cyflwyno, caiff y gystadleuaeth ei darlledu’n fyw ar S4C o Ganolfan y Celfyddydau yn Aberystwyth ar 29 Chwefror am 8.00.

Meddai Siôn Llwyd o gwmni Avanti, sy’n cynhyrchu’r rhaglen ar gyfer S4C: “Mae’r panel eleni, sef; Bryn Fôn, Georgia Ruth, Ani Glass ac Owain Roberts wedi dewis wyth can wych.

“Ond yn ogystal â chael mwynhau y caneuon gwreiddiol, newydd sbon yma, bydd Bryn Fôn yn mynd â ni nôl i’r nawdegau gyda perfformiad arbennig o Gwlad yr Rasda Gwyn i nodi ei bod hi’n dri deg blwyddyn ers i’r gân gipio tlws Cân i Gymru.

Dywedodd Bryn: “Ma’n ryfeddol meddwl fod deg mlynedd ar hugain wedi mynd heibio ers i Rasda fynd â hi. Mi fydd hi’n braf camu i’r llwyfan heb y pwysa o gystadlu.

“Dwi newydd ffeindio toriadau o hen bapurau newydd oedd fy Mam wedi cadw. Digwydd bod roedd two-page spread am Cân i Gymru 1990 yn rhestru pawb ath trwyddo. Diddorol iawn gan mod i wedi anghofio pwy arall oedd yn cystadlu. Wedi’i rhestru oedd Eryr Wen, Gareth Morlais a dwy ferch o Pen-Llyn. Ar y pryd, doedd gen i ddim syniad y bysa un o’r merchaid hynny yn dod i ganu gyda Sobin a’r Smaeliaid ychydig yn ddiweddarach.

“Roedd hi’n dipyn o dâsg dewis wyth cân gan fod lot o geisiadau da. Mae’r pedwar ohonom yn cynrychioli gwahanol fathau o gerddoriaeth, felly dwi’n credu fod dipyn o drawsdoriad. Mae na amrywiaeth da, rhywbeth i bawb. Fydd hi’n gystadleuaeth agos iawn dwi’m yn ama gan fod sawl cân yn sefyll allan.”

Yr wyth cân sy’n cystadlu am wobr o £5,000 a’r cyfle i gynrychioli Cymru yn yr Ŵyl Ban-geltaidd eleni yw: Arianrhod gan Beth Celyn; Adref yn ôl gan Tesni Jones; Sara Williams, Roo Walker; Dawnsio’n Rhydd gan Ben Hamer a Rhianna Loren; Pan Fyddai’n 80 Oed gan Rhydian Meilir; Morfa Madryn gan Alistair James; Y Tir a’r Môr gan Rhydian Meilir; Cyn i’r Lleni Gau gan Gruffydd Wyn a Tim Goodcare ac Anochel gan Aled Mills.

Ymhlith yr wyth act bydd sawl wyneb cyfarwydd gyda rhai eisoes wedi cystadlu ac ambell un wedi ymddangos ar Britain’s Got Talent a The Voice. Efallai y bydd rhai o’r caneuon yn gyfarwydd hefyd gan fod BBC Radio Cymru am eu chwarae ac rhoi cyfle cynnar i wrando.

Mae Siôn am eich atgoffa fod ffawd y cystadleuwyr yn eich dwylo chi. “Cofiwch godi’r ffôn a pleidleisio. Neu pam ddim bod yn ran o’r gynulleidfa ar y noson? Ma’n rhad ac am ddim, yr oll sydd angen gwneud yw cysylltu â swyddfa docynnau Canolfan y Celfyddydau ar 01970 623232.”

Os ydych chi am drydar am y gystadleuaeth eleni, cofiwch ddefnyddio’r hashnod #CiG2020. Bydd manylion am sut i bleidleisio yn cael eu cyhoeddi ar y rhaglen, a’r gân fuddugol yn cael ei chyhoeddi yn fyw ar S4C yn hwyrach yn y noson.

Continue Reading

Cymraeg

Arddangos gwaith arlunwyr lleol yn Oriel y Parc

Published

on

Yn Oriel y Parc yn ystod y gwanwyn hwn: Gwaith gan Michaela Holyfield ac Yvette Brown

BYDD dwy arddangosfa newydd gyffrous gan arlunwyr lleol yn cael eu dadorchuddio y mis Chwefror hwn yn Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc, Tyddewi.
Yn dilyn ei chyfnod preswyl llwyddiannus yn 2019, bydd Michaela Holyfield, arlunydd sy’n byw yn Ninbych-y-pysgod yn dychwelyd i Oriel y Parc gyda detholiad o’i gwaith yn cael ei ddangos ar ei ben ei hun yn yr arddangosfa. Mae arddangosfa ‘Taith’ yn cael ei hysbrydoli gan y dirwedd leol a stori’r Santes Non.
Dywedodd Michaela Hollyfield: “Mae fy ngwaith yn ymdrin â motiffau, sy’n cynrychioli metaffor symbolaidd i mi yn bersonol ynghyd â’r broses o arlunio. Y mwyaf yr ydw i’n ganiatau i’r broses arlunio gael ei hannibyniaeth ei hun, y mwyaf yr ydw i’n clywed beth y mae’r darlun yn ddweud wrthyf. Mae arlunio wedi dod yn rhywbeth sy’n ymddiried yn y broses greadigol ac yn caniatáu i’r darlun ymddangos yn organig.”
Wedi’i dylanwadu gan yr arlunwyr Symbolaidd Hodler a Munch, Mynegiadaeth Haniaethol a gwaith Peter Doig, mae Michaela yn creu darnau haniaethol, llachar sy’n archwilio’r broses o arlunio.
Bydd ‘Taith’ yn cael ei arddangos yn Ystafell Tyddewi rhwng Dydd Sul, 2 Chwefror a Dydd Llun, 30 Mawrth.
Yn ogystal, bydd ‘Byd o straeon bychain’ gan Yvette Brown yn dechrau ar ddydd Sul, 2 Chwefror. Adroddwr hunanaddefedig o ‘straeon celwydd golau’.
Mae Yvette yn defnyddio mannau bychain ar gyfer gwaith celf – o bobl biwtar yn prancio ar froc môr, at adar sy’n datgelu eu cyfrinachau y tu mewn i lyfrau sydd wedi cael eu hailddefnyddio neu fynegi eu barn ar Radio 4.
Dywedodd Yvette Brown: “Mae gen i arferiad o lwytho straeon celwydd golau i fannau bychain. Yn ddiweddar, rydw i wedi bod yn ail-greu llyfrau fel eu bod yn dweud stori wahanol i’r hyn yr oedden nhw’n ei ddweud yn wreiddiol, ac rydw i’n dweud llawer o gelwyddau am adar. Hefyd, mae gen i griw bach o gymeriadau sy’n cerdded o gwmpas ar ddarnau o froc môr ac maen nhw’n ddigon caredig i’ch caniatáu chi i lunio eich straeon eich hunain amdanyn nhw.”
Bydd ‘Byd o Straeon Bychain’ yn cael ei arddangos yn Ffenestri’r Ystafell Ddarganfod tan ddydd Gwener, 28 Chwefror.
Mae Oriel y Parc yn eiddo i Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro ac yn cael ei redeg ganddo. Dyma hefyd gartref Amgueddfa Cymru-National Museum of Wales yn Sir Benfro.
Mae mynediad yn rhad ac am ddim ac mae’r adeilad yn gwbl hygyrch.
Er mwyn gweld yr arddangosfeydd, y digwyddiadau a’r gweithgareddau presennol ewch i www.orielyparc.com os gwelwch yn dda

Continue Reading

Cymraeg

Colin Jackson bydd ddysgu Cymraeg

Published

on

Colin Jackson: Athletwr yn neidio ar y cyfle i ddysgu Cymraeg

GYDA medal Olympaidd yn ei feddiant, mae Colin Jackson wedi arfer a hyfforddi’n galed er mwyn cyrraedd yr uchelfannau. Ond sut fydd pencampwr y byd gwibio a chlwydo yn delio gyda’r her o ddysgu Cymraeg?
Mae Colin, a gafodd ei fagu yng Nghaerdydd, wedi cael ei enwi fel y trydydd seleb i gymryd rhan yn gyfres newydd sbon ar S4C yng Ngwanwyn 2020 sef Iaith ar Daith.
Bydd Colin yn un o bump seleb – gan gynnwys Carol Vorderman a Ruth Jones – sy’n mynd ar daith i rannau gwahanol o Gymru gyda mentor adnabyddus sy’n gallu siarad Cymraeg, i geisio dysgu Cymraeg.
Yn achos Colin, y cyflwynydd teledu a radio Eleri Siôn yw’r mentor ac mae’r ddau yn ffilmio yn Aberystwyth a Chaerdydd dros y dyddiau nesaf.
Fel rhan o Iaith ar Daith, mae’n rhaid i bob un o’r selebs gyflawni nifer o sialensiau – ac un o rheini i Colin yw dangos ei fod yn gallu deall ac ymateb i gyfweliad yn y Gymraeg.
Colin, wedi galw mewn yn stiwdios y BBC yn Aberystwyth ac yn westai arbennig ar sioe Ifan Jones Evans ar BBC Radio Cymru ar ddydd Llun, 3 Chwefror.
Yn siarad cyn y sialens, fe ddywedodd Colin: “Dw i bach yn nerfus ac yn poeni braidd. Nerfau yw fy ngelyn pennaf! Dw i’n teimlo’n rhwystredig iawn os dw i methu dod o hyd i’r geiriau i fynegi fy hunan.
“Ond dw i’n gobeithio bydda i ac Eleri yn cael lot o hwyl. Dw i’n gobeithio bydd lot o chwerthin a bydd Eleri yn mwynhau’r profiad yn ogystal â helpu fi ar y daith. Fe fydd hi’n atgoffa fi o’r pethau dw i wedi anghofio ac yn gwneud imi ail-adrodd pethau ac i wir gael teimlad o’r iaith.”
Dywedodd Colin ei fod e eisiau dysgu Cymraeg oherwydd mae’n genfigennus o’i chwaer, yr actores Suzanne Packer, a’i gallu hi i siarad Cymraeg.
“Mae fy chwaer yn dysgu ac yn gwneud yn dda iawn. Dw i’n gweld bod siarad Cymraeg yn helpu hi gael perthynas mwy agos gyda Chymru. Dw i’n teimlo bod y gallu gyda fi ond bydda i’n cymryd y peth yn ara’ deg. Erbyn adeg yma blwyddyn nesa’ fe fydda i’n rhugl!”
“Mae gen i real chwant i ddysgu Cymraeg – dw i’n meddwl bod rhaid i chi wir eisiau gwneud e – mae’n rhywbeth sy’ tu fewn i chi,” meddai Colin.
A sut mae Colin yn teimlo am wneud y cyfweliad ar sioe Ifan Evans?
“Bydd yn teimlo fel y cyfweliad hiraf dw i erioed wedi gwneud!”, medd Colin. “Ond dwi’n edrych ymlaen. Cyn belled bod Ifan yn siarad yn araf a dyw’r cwestiynau dim yn rhy gymhleth bydda i’n iawn – fe wna i oroesi!”
Yn gynharach y mis yma, fe gyhoeddodd S4C bod y cyflwynydd Carol Vorderman a’r actores ac awdur Ruth Jones yn cymryd rhan yn Iaith ar Daith.
Un o dasgau Ruth oedd dysgu sgript a chael rhan ar yr opera sebon poblogaidd Pobol y Cwm a dydd Sul diwetha’, cyflwynodd Carol y tywydd ar S4C.
Cadwch lygaid allan am fwy o newyddion ar Iaith ar Daith dros yr wythnosau nesaf pan fydd dau wyneb cyfarwydd arall yn cael eu datgelu ynghyd â’u mentoriaid.
Os fethoch chi ymddangosiad Ruth ar Pobol y Cwm ar ddydd Mawrth, Ionawr 21 gallwch chi ddal i fyny ar S4C Clic neu BBC iPlayer

Continue Reading
News3 days ago

Council pays out £2.5m in business grants to date

PEMBROKESHIRE COUNTY COUNCIL has revealed that since Wednesday, 1st April, it has already paid out £2.5 million in grants to...

News3 days ago

Man issued with two COVID-19 fines in 24 hours as police thank those following new legislation

A man has been issued with two fines in 24 hours for flouting Coronavirus legislation, as police thank those who...

News4 days ago

School staff video spreads positive message to students

A VIDEO featuring hundreds of Pembrokeshire educators, teachers and support staff is spreading a positive message to their students and...

News4 days ago

Public bus services change in Pembrokeshire

Due to the current situation there are a number of changes required to public bus services in Pembrokeshire. The County...

News5 days ago

Coronavirus patient being treated at Withybush intensive care unit, say staff

STAFF working at Withybush General Hospital in Haverfordwest have confirmed that there is a patient in intensive care suffering from...

News5 days ago

Covid-19 grants for small businesses now being distributed

PEMBROKESHIRE COUNTY COUNCIL’S Cabinet Member for Economy, Tourism, Leisure and Culture, Paul Miller, has announced that payments to businesses started...

News5 days ago

Pembrokeshire County Council Leader’s coronavirus update

PEMBROKESHIRE COUNTY COUNCIL Leader, Councillor David Simpson, has provided a further coronavirus update for Tuesday, 31st March, as follows: ‘I...

News6 days ago

Pembrokeshire County Council housing services update

FOLLOWING the most recent Government guidance, Pembrokeshire County Council’s housing department has had to cut back on all face-to-face meetings...

News1 week ago

Police turn away caravans and campervans heading for Pembrokeshire

PEMBROKESHIRE is currently closed to visitors’ is the message from Dyfed-Powys Police as officers work to prevent the spread of...

News1 week ago

Be a considerate neighbour during the coronavirus lockdown

DURING the current lockdown, Pembrokeshire County Council has seen an increased number of complaints from members of the public who...

Popular This Week