Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Darlithydd ac un o raddedigion Y Drindod Dewi Sant yn serennu

Published

on

Comedi rhyfedd a thrasiedi chwerw: Cynhyrchiad llawer disgwyliedig

MAE DAVE AINSWORTH, Cyfarwyddwr y Rhaglen BA Actio ym Mhrifysgol Cymru Y Drindod Dewi Sant yn newid y ddarlithfa am Theatr y Torch wrth iddo baratoi i serennu yn One Flew Over the Cuckoo’s Nest’.

Bydd un o raddedigion Actio Y Drindod Dewi Sant, sef Connor Allen, yn ymuno â Dave yn y darn pen-blwydd arbennig hwn.

Wedi’i gyfarwyddo gan Peter Doran, bydd y cynhyrchiad yma gan Theatr Torch o un o’r dramâu mwyaf poblogaidd yn dathlu pen-blwydd y cwmni o Aberdaugleddau yn 40. Perfformiwyd y ddrama am y tro cyntaf gan y cwmni yn 2002 pan oedd Dave hefyd yn rhan o’r cast ac mae’n edrych ymlaen yn fawr iawn at ddychwelyd i’r darn bymtheg mlynedd yn ddiweddarach.

Mae addasiad Dale Wasserman o nofel glasur Americanaidd Ken Kesey yn adrodd hanes gwallgofrwydd sefydliadol, lle caiff y gwallgof eu drygio, trydanu a lobotomeiddio er mwyn gorfodi syniad brawychus o reswm, un lle ufudd-dod a chydymffurfiad yw’r unig arwyddion derbyniol o iechyd meddwl.

Mae Dave Ainsworth yn chwarae rhan Ruckly, claf y mae gweithrediad ei ymennydd wedi’i ddinistrio gan lobotomy.

“Mae’n rôl heriol iawn ond mae’n wych cael ailymweld â rhan a chwaraeais yng nghynhyrchiad gwreiddiol y Torch llawer o flynyddoedd nôl,” meddai Dave, sydd yn actor, comedïwr ac awdur yn ogystal â darlithydd.

“Mae’n rhan fach ond hollbwysig,” ychwanega Dave. “Mae’n wers wych i ni gyd allu ei haddysgu i’r myfyrwyr nad oes ffasiwn beth â rhan fach mewn cynhyrchiad. Rwyf yn y ddrama o’r dechrau i’r diwedd ac yn rhan allweddol o’r tîm.”

Mae cyfoeth o brofiad Dave Ainsworth o weithio yn y theatr yn golygu ei fod yn gallu addysgu’r hyn sy’n berthnasol a chyfredol, gan sicrhau bod ei fyfyrwyr yn barod am ofynion y diwydiant.

“Fel actor a chomedïwr, rwyf wedi perfformio ar hyd a lled y wlad ac wedi rhedeg tri chlwb comedi yng nghanol Llundain am gyfnod. Rwyf wedi ysgrifennu llawer o ddramodydd hefyd sydd wedi cael eu perfformio’n broffesiynol, gan gynnwys Oh Hello a enillodd gwobr y beirniaid am y ‘Ddrama Orau’ yng Ngŵyl Caeredin 2015; Greville’s Whore a deithiodd llynedd ac rwy’n ysgrifennu sioe newydd ar hyn o bryd o’r enw Derek, the Prince of Wales,” aeth Dave yn ei flaen. “Mae’n wych gallu rhannu fy mhrofiadau o weithio ar amrywiaeth o gynyrchiadau ac mewn ystod o genres gydag ein myfyrwyr ac i’w haddysgu am bob agwedd ar y diwydiant.”

Ynghyd â chyd-ddarlithydd BA Actio Dave, Lynne Seymore – sydd hefyd yn actores a chyfarwyddwraig uchel ei pharch – maent yn gallu paratoi myfyrwyr ac i’w tywys drwy eu hastudiaethau yn ogystal â thrwy eu gyrfaoedd. Yn wir, yn y cynhyrchiad hwn o One Flew Over the Cuckoo’s Nest, mae Dave hefyd yn cael y cyfle i weithio gyda dau o raddedigion diweddar Celfyddydau Perfformio Y Drindod Dewi Sant.

“Elfen arall o’r cynhyrchiad hwn sy’n arbennig iawn yw fy mod hefyd yn cael gweithio gyda dau o’n graddedigion – Connor Allen, sy’n actio gyda fi a Joe Jones, sef Rheolwr Llwyfan Cynorthwyol y cynhyrchiad.

“Mae gallu gweithio gyda Connor a Joe yn wych ac rwy’n teimlo’n falch iawn i fod yn rhan o’r un cynhyrchiad. Mae gallu gweithio gyda nhw ar sioe broffesiynol yn grêt ac i’w gweld yn rhoi’r hyn y bu iddynt ei ddysgu yn Y Drindod Dewi Sant ar waith yn ogystal â’u gweld yn tyfu a datblygu yn eu dewis feysydd.”

Mae Connor Allen yn chwarae rhan Aide Warren yn y cynhyrchiad hwn, ac wedi cael ei hyfforddiant yn Y Drindod Dewi Sant, mae’n ymhyfrydu mewn cael y cyfle i ddysgu gan ei gyn-ddarlithydd unwaith eto.

“Mae’n neis ofnadwy cael gweithio gyda Dave ar y cynhyrchiad rhagorol hwn,” meddai Connor. “Fe addysgodd cymaint i mi pan oeddwn yn Y Drindod Dewi Sant ac mae’n dal i fy addysgu nawr – mae’n cwblhau’r cylch.

“Hefyd, mae cael bod yn rhan o gast mor wych â hynny yn un o brif theatrau cynhyrchu Cymru yn brofiad a hanner – mae’n gyffrous ac yn hwyl.”

Ers graddio yn 2013, mae Connor wedi chwarae amrywiaeth o rannau gyda chwmnïau amrywiol – a chan lawer ohonynt gysylltiad â’r Drindod Dewi Sant.

“Yr haf y bu i mi raddio, anogodd Dave i mi fynd am glyweliad i Theatr Ieuenctid Genedlaethol Prydain Fawr ac roeddwn yn ddigon ffodus i gael fy nerbyn.

“Yna, mi es gyda sioe i Gaeredin – sioe a gefnogwyd gan Y Drindod Dewi Sant – cyn cael rôl gyda Taking Flight, y roedd ei gyfarwyddwr artistig wedi fy nysgu am Shakespeare.

“Mae’r ychydig flynyddoedd cyntaf ar ôl graddio yn reit anodd ond rwy’n ffodus i fod â rhwydwaith cefnogi gwych sy’n cynnwys staff Y Drindod Dewi Sant. Mae’n wych nawr i gael y cyfle i fod yn rhan o’r cynhyrchiad arbennig hwn ac i ddysgu a thyfu’n fwy fel perfformiwr – yn arbennig drwy ddysgu gan Dave eto, rhywun sydd wedi addysgu cymaint i mi pan oeddwn yn hyfforddi,” ychwanega Connor.

Gyda disgrifiadau fel ‘anarchaidd’, ‘direidus’ a ‘didostur o hudol’, mae cynhyrchiad Theatr Torch o One Flew Over the Cukoo’s Nest yn un i’w weld.

Bydd y cynhyrchiad yn Theatr Torch, Aberdaugleddau o ddydd Mercher, Hydref 11eg nes dydd Sadwrn, Hydref 28ain. Mae’r cynhyrchiad yn cynnwys iaith gref a themâu oedolion ysgafn ac nid yw’n addas i blant. I archebu tocynnau, ewch i http://torchtheatre.co.uk/

I ddysgu rhagor am y cwrs BA Actio, gallwch gysylltu â Dave yn uniongyrchol drwy e-bostio d.ainsworth@uwtsd.ac.uk

Continue Reading

Cymraeg

Hwyl hanner tymor yn dechrau wrth i’r Parc Cenedlaethol agor

Published

on

Wrth i Sir Benfro ddod allan o’r cyfyngiadau symud ac wrth i fusnesau ddechrau ailagor, mae Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro yn croesawu ymwelwyr yn ôl i Gastell Caeriw, Pentref Oes Haearn Castell Henllys ac Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc yn ystod yr hanner tymor hwn.

Gyda dewis cyffrous o weithgareddau i weddu i bob oed, a chaffis i ategu diwrnod allan, mae rhywbeth i bawb ym mhob un o atyniadau poblogaidd yr Awdurdod i ymwelwyr.

Yng Nghastell Caeriw rhwng 2 a 6 Mehefin, bydd taith ‘Horrid Histories’ yn cael ei chynnal yn rhad ac am ddim i’r genhedlaeth iau gyda straeon arswydus, chwedlau dychrynllyd ac adroddiadau anghynnes am fywyd yn y castell. Defnyddiwch eich ffôn i chwilio am ddreigiau fel rhan o’n Helfa Ddreigiau.

Daw’r Castell yn fyw unwaith eto yn y cyfnod Canoloesol ddydd Sul 30 Mai tan ddydd Mawrth 1 Mehefin gyda Bowlore yn arwain yr arddangosfeydd ymladd â chleddyfau, saethyddiaeth ac arfau, gyda thâl bychan am rai gweithgareddau.

Cyfle i fod yn ganwriad neu ryfelwr lliwgar gwyllt ar Ddiwrnod y Rhufeiniaid Rheibus ym Mhentref Oes Haearn Castell Henllys yr hanner tymor hwn.

Rhaid archebu tocynnau ar gyfer digwyddiadau ar-lein yn www.carewcastle.com. Mae’r Castell ar agor rhwng 10am a 4pm, Ystafell De Nest rhwng 11am a 4pm ac mae’r Felin Heli ar agor rhwng 11.30am a 5pm.

Am rywbeth hollol wahanol, ewch draw i Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc yn Nhyddewi, sydd ar agor ar hyn o bryd rhwng 10am a 3pm, i gael cyfle i weld arddangosfa Amgueddfa Genedlaethol Cymru am fyd rhyfeddol pryfed genwair, sy’n arddangos hyd at 6 Mehefin.

Mae’r oriel yn gartref i ddau fan arddangos a’r Tŵr Artistiaid Preswyl gydag arddangosfeydd hyfryd o dirluniau i’w mwynhau ac i’ch ysbrydoli. Ar ôl hynny, gellir ymweld â Chaffi’r Pererin, sy’n agored rhwng 10am a 3.30pm gyda seddi dan do ac yn yr awyr agored.

Mae’n werth ymweld â’r arddangosfa Vermilion fywiog gan Joy Dixon, gwaith manwl godidog Clive Gould ac Arfordir a Chefn Gwlad Sir Benfro gan Graham Brace, a’r cydweithrediad seramig crog rhwng Ian McDonald a Maria Jones. Ewch i www.orielyparc.co.uk i gael manylion arddangosfeydd a chyfleusterau.

Mae’n werth ymweld â’r oriel a’r arddangosfeydd yn Oriel y Parc yn ystod yr hanner tymor hwn. (c. Graham Brace)

Ym Mhentref Oes Haearn Castell Henllys, mae eich antur hynafol yn disgwyl amdanoch ar Ddiwrnodau Profi’r Oes Haearn rhwng dydd Sadwrn 29 Mai a dydd Llun 31 Mai a dydd Mercher 2 Mehefin a dydd Iau 4 Mehefin.

Dysgwch sut roedd pentrefwyr yn paratoi ar gyfer brwydr, beth oedden nhw’n ei fwyta, sut roedden nhw’n gwneud eu dillad a’u tai crwn. Ddydd Mawrth 1 Mehefin bydd y Rhufeiniaid Rheibus yn ymosod ar Gastell Henllys – a fyddwch chi’n ymuno â’r Lleng Rufeinig neu’n ymuno â’r Frenhines Buddug i’w herio nhw?

Hefyd yn ystod yr wythnos hanner tymor mae gweithdai Byw yn y Gwyllt, Yr Hen Geltiaid a Thecstilau Creadigol. Codir tâl bychan am ddigwyddiadau felly ewch i www.castellhenllys.com am fanylion a gwybodaeth archebu.

I’r rheini sy’n chwilio am antur awyr agored, mae dewis gwych o ddigwyddiadau i’r teulu, gan gynnwys taith gerdded Blodau Gwyllt yn Freshwater East, ddydd Mawrth 25 Mai, dau ddigwyddiad Ystlumod Ysblennydd gyda’r nos – yn Nhyddewi ddydd Sul 30 Mai ac yng Nghastell Caeriw ddydd Iau 3 Mehefin.

Mae yna hefyd daith gerdded ar Faes Tanio Castellmartin ddydd Llun 31 Mai a thaith gerdded Gymraeg yng Nghwm Gwaun ddydd Iau 2 Mehefin. Mae’n rhaid archebu lle ar gyfer y digwyddiadau hyn yn www.pembrokeshirecoast.wales/events.

Continue Reading

Cymraeg

Academyddion Aberystwyth yng Ngŵyl y Gelli

Published

on

Bydd tri academydd o Brifysgol Aberystwyth ar raglen Gŵyl y Gelli eleni, a ddarlledir am ddim ar-lein o’r Gelli Gandryll o 26 Mai tan 6 Mehefin.

Yn yr ŵyl, fe gyflwynir yr Athro Mererid Hopwood, a ymunodd â Phrifysgol Aberystwyth fel Athro’r Gymraeg ac Astudiaethau Celtaidd ym mis Ionawr 2021, yn Gymrawd Rhyngwladol newydd Cymru Greadigol Gŵyl y Gelli.  Ac fe drafodir rhai cwestiynau sy’n berthnasol iawn i’r byd sydd ohoni, yng nghyd-destun pandemig COVID-19, mewn dwy ddarlith a fydd yn cael eu traddodi gan academyddion o Aberystwyth.

Yn ei darlith ‘Women and Leadership’ am 13:00 ddydd Sadwrn 29 Mai, fe fydd y Dr Jenny Mathers o’r Adran Gwleidyddiaeth Ryngwladol yn gofyn a fyddai’r byd yn wahanol – ac yn well – pe bai mwy o fenywod yn dal yr awenau mewn safleoedd arweinyddiaeth.

Mae’r Dr Mathers yn esbonio sail ei darlith:  “Byddaf yn edrych eto ar y pwnc llosg hwn yng nghyd-destun y pandemig byd-eang. Rhywedd yw rhan o’r esboniad am y gwahaniaeth mawr rhwng profiadau COVID Seland Newydd o dan Jacinda Ardern a’r Unol Daleithiau o dan America.  Mae rhai wedi dadlau y gallasai effeithiau Argyfwng Ariannol Byd-Eang 2008 wedi’u lleddfu pe buasai mwy o fenywod wrth fyrddau rheoli’r prif sefydliadau ariannol. Ond mae arweinwyr benywaidd yn dal i fod yn gymharol brin, ac mae’r menywod sy’n arwain llywodraethau a sefydliadau drwy argyfyngau yn cael eu trin yn fwy garw na dynion mewn safleoedd cyfatebol.”
Ddydd Mercher 2 Mehefin, 13:00, bydd y Dr Siobhan Maderson, Cymrawd Ôl-Ddoethurol yr ESRC yn Adran Daearyddiaeth a Gwyddorau Daear, yn siarad am ‘The Great Reset: Co-designing an inclusive, sustainable, post-pandemic future’.

Mae’r Dr Maderson yn esbonio: “Wrth i’r rhaglen frechu at COVID-19 fynd rhagddi, mae llawer ohonom yn dechrau mentro teimlo’n obeithiol am y dyfodol, er ein bod hefyd yn ymwybodol o’r difrod cymdeithasol ac economaidd a achoswyd gan y pandemig. Yn fy narlith arall byddaf yn ystyried sut olwg allai fod yn ar y normal newydd a sut y gellir sicrhau bod yr ailgychwyn yn gweithio er lles pawb – a rhywogaethau eraill – yn yr amgylchedd ehangach. Bydd fy nghyflwyniad yn cloriannu camgymeriadau’r gorffennol, edrych ar fentrau’r presennol ac ystyried gweledigaethau llawn dewrder a dychymyg at y dyfodol.”

Bydd y ddwy ddarlith yn cael eu recordio ymlaen llaw, ac fe fydd y Doethuriaid Mathers a Maderson ill dwy ar gael wrth i’w darlithoedd gael eu darlledu a thoc wedyn i ateb cwestiynau gan y gynulleidfa yn y llif sgwrsio.

Bydd darlith yr Athro Hopwood ddydd Sul 30 Mai yn trafod sut mae’r beirdd wedi dychmygu iaith a sut mae’r dychymyg hwnnw yn ein helpu i ddeall yr elfen hanfodol hon o lenyddiaeth.

Mae’r ysgolhaig o Brifysgol Aberystwyth wedi ennill prif gystadlaethau’r Brifwyl dair gwaith, a hi oedd y fenyw gyntaf i ennill y Gadair yn yr Eisteddfod Genedlaethol, yn 2001. Mae wedi bod yn Fardd Plant Cymru ac wedi ennill gwobr Glyndŵr am ei chyfraniad at lenyddiaeth. Roedd ei chasgliad o farddoniaeth Nes Draw yn fuddugol yng nghategori barddoniaeth Llyfr y Flwyddyn yn 2016.
Dywedodd yr Athro Hopwood: “Fel Cymrawd Rhyngwladol Cymru Greadigol Gŵyl y Gelli eleni, mae’n arbennig o braf gweld yr Ŵyl yn ymestyn nid yn unig dramor ond hefyd yn nes at adref. Rwy’n edrych ymlaen yn fawr at barhau’r drafodaeth ddechreuodd llynedd am ddwyieithrwydd, gan ystyried eleni sut mae llenorion wedi dychmygu iaith ar hyd yr oesoedd.”

Ychwanegodd yr Athro Elizabeth Treasure, Is-Ganghellor Prifysgol Aberystwyth: “A ninnau’n brifysgol sydd ag enw da am ragoriaeth ein gwaith dysgu ac ymchwil, mae gennym lawer o werthoedd cyffredin â Gŵyl y Gelli – yn fan lle y gellir trin a thrafod materion pennaf yr oes.  Mae’n bleser gennym fod yn bartner i Ŵyl y Gelli, 2021, gan barhau â’n perthynas ehangach a fagwyd drwy fentrau megis Taith ‘Scribblers’ Gŵyl y Gelli, ‘Hay Levels’ a’n cynlluniau am ŵyl flynyddol ar y cyd yn yr Hen Goleg yn Aberystwyth ar ôl iddo ailagor tua diwedd 2023.”

Bydd y rhaglen ddigidol o ddigwyddiadau am ddim i Ŵyl y Gelli 2021 yn dod â llenorion a darllenwyr ynghyd am amrywiaeth o sgyrsiau, trafodaethau, gweithdai a pherfformiadau ar-lein, yn llawn ysbrydoliaeth, o ddydd Mercher 26 Mai tan ddydd Sul 6 Mehefin.  I weld y rhaglen lawn o ddigwyddiadau ac i gofrestru ar-lein yn rhad ac am ddim, gweler: www.hayfestival.com

Continue Reading

Cymraeg

Cadeirydd Newydd HCC yn Nodi Blaenoriaethau

Published

on

Yn ei chyfarfod Bwrdd cyntaf fel cadeirydd newydd Hybu Cig Cymru (HCC), mae Catherine Smith wedi nodi blaenoriaethau’r bwrdd ardoll ar gyfer y flwyddyn ariannol newydd.

Yn y cyfarfod – a gynhaliwyd yn rhithiol oherwydd cyfyngiadau COVID – croesawyd dau aelod newydd, sef Jack Evershed ac Emlyn Roberts. Cafwyd ddadansoddiad o ofynion y  defnyddwyr wrth i Brydain ddod allan o’r cyfnod clo, a chadarnhawyd blaenoriaethau’r sefydliad ar gyfer y flwyddyn i ddod.  Hwn oedd cyfarfod cyntaf y Bwrdd ers diwygio’r Ardoll Cig Coch ym mis Ebrill er mwyn rhoi gwell chwarae teg i Gymru.

Mae diwygio’r ardoll, a gyflawnwyd yn sgil y Bil Amaeth yn San Steffan a thrafodaethau rhwng y tair llywodraeth, yn golygu y caiff yr ardoll i gynhyrchwyr ar anifeiliaid sy’n cael eu magu yng Nghymru ond sy’n cael eu lladd dros y ffin ei throsglwyddo i HCC ac na fydd Cymru’n ei cholli.

Dywedodd Catherine Smith: “Roedd diwygio’r Ardoll yn hir ddisgwyliedig, a bydd yn rhoi mwy o dryloywder a thegwch i ffermwyr yma yng Nghymru.

“Mae gennym gynlluniau cyffrous ar gyfer y flwyddyn sy’n dod, pan fyddwn yn adeiladu ar y gwaith cadarnhaol iawn a wnaed gan HCC wrth ymateb yn effeithiol i heriau COVID a Brexit.

“Yn ganolog i’n cynlluniau, mae datblygu’r ymgysylltiad llwyddiannus â’r defnyddwyr a’r gwaith o adeiladu brand sydd wedi gweld cynnydd yng ngwerthiant cig coch dros y flwyddyn ddiwethaf, a Chig Oen Cymru a Chig Eidion Cymru yn cael eu gwerthu gan fwy o fân-werthwyr mawr.

“Rydym hefyd yn bwriadu gweithio’n agos â llywodraethau a’r cyrff sy’n bartneriaid i ni yn Lloegr a’r Alban i sicrhau mynediad i farchnadoedd newydd ar gyfer ein cynhyrchion ac i ddatblygu masnach.

“Yn ogystal, bydd HCC yn rhoi blaenoriaeth uchel iawn i hyrwyddo’r modd rydym yn arwain y byd o ran cynhyrchu cig oen a chig eidion yma yng Nghymru, gan adeiladu ar ein gweledigaeth, ‘Y Ffordd Gymreig’. Ar ben hyn, byddwn yn gwneud gwaith hanfodol, ochr yn ochr â phartneriaid mewn rhannau eraill o Brydain, i amddiffyn a gwella enw da ein diwydiant. Bydd yna gerrig milltir allweddol eleni – fel uwchgynhadledd COP26 yn Glasgow. Mae’n hanfodol bod y cyhoedd yn deall nad yw pob dull o ffermio ledled y byd yr un fath, a bod gennym gyfraniad cadarnhaol i’w wneud tuag at gynaliadwyedd a diogelwch bwyd yn fyd-eang.”

Continue Reading

HERALD SPECIAL REPORT

News13 hours ago

A40 accident leads to three people being airlifted to hospital

POLICE are appealing for witnesses following a serious accident on the A40 on Friday (Sept 25) near the turning for...

News4 days ago

Two men arrested following violent disorder in Milford Haven

POLICE are appealing for information following a violent disorder in Milford Haven on Saturday Morning (Sep 18). The incident which...

News6 days ago

Pembrokeshire politicians meet up with Fly Wales

PEMBROKESHIRE politicians Paul Davies MS, Samuel Kurtz MS and Stephen Crabb MP recently met with a Fly Wales, a local...

News7 days ago

‘Take your children directly to Glangwili’ advice as Withybush’s Paediatric Ambulatory Care Unit closes

HYWEL DDA Health Board has confirmed that as part of our response to the COVID-19 pandemic, the Paediatric Ambulatory Care...

News7 days ago

Pembroke: Masked vandal smashes window of new petrol station with hammer

THE NEWLY built Green Garage Service Station in Pembroke was vandalised on Sunday night (Sept 20). The individual involved, wearing...

News1 week ago

Children to be turned away from Withybush A&E in department downgrade

WITHYBUSH GENERAL HOSPITAL’S accident and emergency department will be downgraded to an ‘adults only service’ until at least the spring...

News1 week ago

High level of COVID-19 cases is impacting health service provision locally

HYWEL DDA Health Board has said that the high number of COVID-19 cases locally is a concern and is impacting...

Health1 week ago

NHS Covid Pass to enter large scale events and nightclubs to be introduced

Next month, people in Wales will need to show an NHS Covid Pass to enter nightclubs and attend events. The move has just been announced by...

News2 weeks ago

Crabb: Pembrokeshire will need extra help to protect key energy jobs

STEPHEN CRABB, Member of Parliament for Preseli Pembrokeshire, yesterday warned that Government climate change targets must strengthen not weaken the...

News2 weeks ago

Trial set for DJ accused of distributing racist and anti-Semitic podcasts

A TRIAL date has been set for a man accused of distributing racist and anti-Semitic podcasts from a Pembrokeshire-based internet...

Popular This Week